Olifant mogelijk wapen tegen grote Australische bosbranden

Het uitzetten van olifanten zou kunnen helpen om in Australië grote bosbranden te voorkomen. Dat heeft David Bowman, professor ecologie aan de University of Tasmania, gezegd. De onderzoeker zegt dat de bosbranden met minder radicale middelen niet meer onder controle te houden zullen zijn. De huidige maatregelen zijn volgens Bowman niet meer dan lapwerk, dat bovendien bijzonder duur en totaal inefficiënt is. Er moet volgens de ecoloog dan ook buiten de normale strategieën worden gedacht om het probleem te helpen bestrijden.

Professor Bowman geeft toe dat zijn voorstel provocatief kan lijken, maar het is volgens hem dan ook bedoeld om iedereen wakker te maken en de ernst van de situatie duidelijk te maken. "De omvang van het Australische landschap maken rooibeurten en besproeiing vanuit de lucht weinig praktisch," merkt hij op. "Bovendien moet er een biologische oplossing voor het probleem worden gevonden." Bowman stelt dat olifanten ervoor zouden kunnen zorgen dat het savanne-gras, oorzaak van vele bosbranden, geen kans krijgt om te groeien.

Ook zou men volgens Bowman de Australische aboriginals een permanente opdracht kunnen geven om aan natuurbeheer te doen. Dat heeft volgens hem het voordeel dat de gezondheid van de aboriginal-populatie gevoelig zou verbeteren wanneer hen een belangrijke taak zou worden toevertrouwd. Niet iedereen is echter gewonnen voor het idee van David Bowman. Er wordt onder meer gewezen op het feit dat het uitzetten van andere soorten eerder al tot gigantische problemen heeft geleid.

Jacht plaatselijke dorpelingen bedreiging voor orang oetan

Dorpelingen op het Indonesische gedeelte van Borneo doden minstens 750 orang oetans per jaar. Een aantal dieren worden gedood om de oogsten te beschermen, terwijl andere gejaagd worden om hun vlees. Dat blijkt uit een rapport van een groep natuurorganisaties, waaronder Nature Convervancy, het World Wildlife Fund en de Association of Indonesian Primate Experts and Observers. Die praktijken zijn volgens de onderzoekers een groter gevaar voor het voortbestaan van de soort dan eerder was gedacht.

De dorpelingen op Borneo jagen vaak op orang oetans om hun oogsten te beschermen. Indonesië, waar ongeveer 90 procent van de totale wildpopulatie van orang oetans leeft, was minder dan vijftig jaar geleden volledig bedekt met regenwouden, maar de helft daarvan is inmiddels gerooid voor timmerhout, pulp en papier en meer recent palmolie-plantages. Dat heeft ertoe geresulteerd dat de resterende 60.000 orang oetans in een versnipperde, gedegradeerde biotoop moeten leven en daardoor vaak in conflict komen met mensen.

"Het onderzoek wijst echter ook uit dat de orang oetans ook diep in het regenwoud worden gejaagd," merken de onderzoekers op. De wetenschappers zeggen verbaasd te zijn dat de helft van de ondervraagde dorpelingen toegaf de orang oetans te jagen en op te eten. In een aantal gevallen werd het vlees gegeten nadat de dieren waren gedood omdat ze het landbouwgebied waren binnen gedrongen, maar ook werd er rechtstreeks voor voeding gejaagd. Er wordt wel opgemerkt dat geen enkele respondent gewag maakte van een systematische jacht.

Bossen cruciaal voor voedselgarantie in arme gebieden

Het herstellen en beschermen van bosgebieden en het aanplanten van bomen op kleine landbouwbedrijven vormen cruciale stappen om te beletten dat de hongersnood in de Hoorn van Afrika nog zou terugkeren. Dat is de conclusie van experts van het Center for International Forestry Research van World Agroforestry Centre (ICRAF). Opgemerkt wordt dat de ontbossing en andere vormen van landdegradatie door menselijke activiteiten een veel grotere bijdrage hebben geleverd tot de problemen dan de droogte.

De hongersnood in de Hoorn van Afrika heeft de voorbije periode aan tienduizenden mensen het leven gekost en miljoenen anderen met hongersnood geconfronteerd. Het zwaarst getroffen was Somalië, dat ook de grootste ontbossing heeft gekend. "Bossen en bomen vormen in vele gevallen de levensbasis voor kwetsbare gezinnen, zoals huishoudens die door vrouwen worden geleid," merkt Frances Seymour, directeur-generaal van het Center for International Forestry Research, op.

"Ontbossing en landdegradatie vormen echter een belemmering om zich te wapenen tegen rampen en zich aan te passen aan de klimaatverandering," stelt Seymour. Het onderzoek wees uit dat bossen een cruciale verdediging vormen tegen armoede en ongeveer een kwart van het inkomen van de betrokken gezinnen genereren. Opgemerkt wordt dat bossen belangrijk zijn om onder meer vochtigheid en voedingsstoffen in de grond te houden en een buffer opwerpen tegen erosie. Bovendien vormen ze ook een bron van inkomen en brandstof.

Interactie belangrijk voor stimuleren duurzaam gedrag

Interactie met de gemeenschap speelt een belangrijke invloed in de adaptie van duurzaam gedrag. Dat is de conclusie van een onderzoek van wetenschappers aan het Center for Systems Integration and Sustainability aan de Michigan State University. Daarbij wordt opgemerkt dat landbouwers in het Wolong Nature Reserve in het zuidwesten van China meer geneigd waren om hun gronden in een milieuproject in te schrijven wanneer ze daarover met hun buren hadden gepraat. In het betrokken natuurpoject wordt landbouwgrond opnieuw omgezet in bossen of graslanden.

De landbouwers in het Wolong Nature Reserve krijgen een vergoeding in graan voor de transformatie van hun land. Die vergoeding vertegenwoordigde in het midden van het voorbije decennium ongeveer 8 procent van het inkomen van de landbouwers. "Om algemene milieudoelstellingen te realiseren, moet er buiten de traditionele economische en regelgevende benaderingen worden gekeken," merkt onderzoeksleider Jianguo Liu op in het magazine ScienceDaily.

De onderzoekers merkten op dat de bereidheid om landbouwgronden in te schrijven in het natuurprogramma steeg naarmate de Chinese boeren meer met elkaar over het project van gedachten wisselden. "Wanneer de landbouwers tien ontmoetingen hadden met hun buren, steeg het aantal inschrijvingen met meer dan 15 procent," voeren ze aan. "Met drie interacties werd een toename met 7,5 procent genoteerd. Het onderzoek maakt duidelijk dat de efficiëntie van het programma verbetert wanneer men mensen met elkaar laat praten."

Vooroordelen tegen invasieve soorten moeten worden weggenomen

De vooroordelen tegen invasieve soorten moeten worden weggenomen. Dat hebben een aantal wetenschappers gezegd. Daarbij wordt opgemerkt dat deze soorten evengoed zouden kunnen bestempeld worden als slachtoffers van een ontvoering, te wijten aan transport dat verbonden is met menselijke activiteiten. De onderzoekers merken op dat bij de veroordeling van invasieve soorten wordt voorbij gegaan aan ecologische en evolutionaire principes.

"Inlandse soorten worden in discussies stelselmatig met goede eigenschappen bedeeld, terwijl de invasieve soorten als een bedreiging worden bestempeld," merkt onderzoeksleider Mark Davies, professor aan het Macalester College in de Amerikaanse staat, op. "De problematiek wordt echter teveel van een ideologisch in plaats van wetenschappelijk oogpunt benaderd. Er moet uitgegaan worden van de impact van een organisme op het leefmilieu in plaats van te focussen op de herkomst."

"Bij het bepalen of een soort in een bepaald milieu thuis hoort, is gecompliceerder dan alleen maar vast te stellen wanneer en hoe het organisme in het gebied is terecht gekomen," voert Julie Stromberg, professor ecologie aan de Arizona State University, aan. De onderzoekers geven toe dat sommige ingevoerde organismen tot een uitsterven van andere soorten hebben geleid, maar ze voegen er aan toe dat ook niet alle inlandse soorten een goedaardige impact op het milieu hebben.

Uranium bedreigt Grand Canyon en Mount Rushmore

Een aantal van de indrukwekkendste landschappen van de Verenigde Staten - met inbegrip van de Grand Canyon en Mount Rushmore - worden mogelijk bedreigd door de stijgende wereldwijde vraag naar uranium. Dat is de conclusie van een rapport van de Pew Environment Group. In het rapport wordt de Amerikaanse regering opgeroepen om een aantal verouderde wetten rond het delven van goud en uranium af te schaffen en belangrijke landschappen te beschermen.

De Amerikaanse regering moet in juli een beslissing nemen over de verlenging van een moratorium op duizenden mijncleams rond de Grand Canyon, Mount Rushmore, Joshua Tree en Yosemite. "Indien het moratorium niet wordt verlengd, kan niets nog de mijnindustrie in de wegleggen om zijn claims door te drukken," merkt het rapport op. "De claims zijn nog altijd niet actief en de regering kan op dit ogenblik niets doen om te voorkomen dat de mijnactiveiten daadwerkelijk worden opgestart."

De Amerikaanse president Barack Obama nam kort na zijn aantreden de beslissing om belangrijke landschappen te beschermen. Daarbij legde hij een moratorium van twee jaar op in een aantal gevoelige gebieden. Ken Salazar, Amerikaans minister van binnenlandse zaken, moet nu beslissen over de verlenging van het moratorium. Milieuverenigingen merken echter op dat de Amerikaanse regering een aarzelende houding aanneemt in de strijd met de republikeinen over de bescherming van het natuurlijk erfgoed van de Verenigde Staten.

Alleen al in het gebied van de Grand Canyon werden meer dan 8.000 mijnclaims geteld. Het aantal claims in het westen van de Verenigde Staten is de jongste vijf jaar met 2.000 procent gestegen.

Opnieuw natuurgebied in weg autostrade Moskou-Sint-Petersburg

Het Russische Federal Road Agency heeft geruchten ontkend dat er plannen bestaan om het traject van een nieuwe autostrade tussen Moskou en Sint-Petersburg door het Zavidovo-natuurpark te leggen. Met die aankondiging wil het Russische wegenagentschap volgens waarnemers een nieuwe botsing met natuurorganisaties tegengaan. Die organisaties hebben echter al aangekondigd zich klaar te maken voor een nieuwe strijd, nadat het eerder ook al tot zware confrontaties was gekomen rond de plannen om de weg door het Khimki-woud te trekken.

"De natuurorganisaties verwerpen de verklaring van het Federal Road Agency als een regelrechte leugen," aldus de Russische krant The Moscow Times. "Een woordvoerder van het wegenagentschap verzekerde nochtans dat de aanleg van een weg door het Zavidovo-gebied onmogelijk is, aangezien dat door de wet niet wordt toegelaten. Lokale natuurorganisaties zijn echter van mening dat men volop documenten aan het opstellen is om de aanleg wettelijk te maken."

Het Zavidovo-park is een natuurgebied van 125 vierkante kilometer. "Tijdens de voorstelling van de weg, bleek op de plannen echter dat een gedeelte van de weg door het park zou lopen," merkt The Moscow Times nog op. "Er wordt aan toegevoegd dat de situatie van het Zavidovo-gebied nochtans heel duidelijk is. Terwijl in het Khimki-gebied de mogelijkheid van de ontwikkeling van projecten was voorzien, is dat bij het Zavidovo-gebied helemaal niet het geval." Een woordvoerder van het wegenagentschap gaf wel toe dat de weg, mits een wetsaanpassing, mogelijk toch door het gebied zou kunnen gaan.

Planten mogelijk nieuw wapen in strijd tegen terrorisme

Onderzoekers aan de Colorado State University hebben aangetoond dat planten kunnen worden gebruikt als bijzonder verfijnde detectoren voor milieuvervuilende middelen en explosieven. De wetenschappers slaagden erin om een technologisch ontwikkelde eigenschap op de planten over te zetten. Daardoor veranderen de planten van een groene in een witte kleur wanneer in de grond of de atmosfeer chemische producten worden ontdekt.

De onderzoekers stellen dat de oplossing uiteindelijk in een brede waaier van toepassingen zou kunnen worden gebruikt. Daarbij wordt onder meer gedacht aan veiligheidstoepassingen in luchthavens of winkelcentra, maar ook aan het detecteren van contaminerende stoffen, zoals radon, in een woning. De onderzoekers voeren aan dat de detectie-capaciteiten van de planten hoger liggen dan bij de honden die tot nu toe vaak bij dergelijke missies worden ingezet.

"Het idee komt rechtstreeks uit de natuur zelf," merkt onderzoeksleider June Medford op tegenover het webmagazine Physorg.com. "Planten hebben bij gevaar geen mogelijkheid om te vluchten of om zich te verbergen. Daarom hebben ze een gesofisticeerd systeem ontwikkeld waarmee ze mogelijke bedreigingen kunnen detecteren en beantwoorden. We hebben die planten geleerd om fenomenen te detecteren waarin wij zijn geïnteresseerd en daarop te reageren op een manier die voor iedereen duidelijk is, zodat gevaar duidelijk gesignaleerd kan worden."

Wereldwijde ontbossing vertoont vertragende trend

De wereldwijde ontbossing is aan het vertragen. Dat is echter vooral te danken aan het feit dat er in Azië volop nieuwe bossen worden aangeplant. Dat is de conclusie van een rapport van de Food and Agriculture Organization (FAO) van de Verenigde Naties. Er wordt opgemerkt dat vooral in China, Vietnam, de Filipijnen en India het bosbestand opnieuw is toegenomen. Ook in Europa en Noord-Amerika worden er vorderingen geboekt, maar in Afrika en Latijns-Amerika krimpt het bosbestand nog altijd door de vraag naar landbouwvelden en brandhout.

Milieugroepen voeren aan dat er een prioriteit moet gegeven worden aan de oude bossen en hun biodiversiteit. De voedselorganisatie zegt dat regeringen nieuwe strategieën moeten exploreren om inkomsten te halen uit hun bossen zonder dat bomen moeten worden omgehakt. Het wereldwijde bosbestand heeft op dit ogenblik een totale oppervlakte van 40 miljoen vierkante kilometer. Dat is minder dan één derde van de totale oppervlakte van de aarde.

Het voorbije decennium ging ongeveer 52.000 vierkante kilometer bosgebied verloren, maar dat is een gevoelige verbetering tegen het verlies van 83.000 vierkante kilometer het decennium voordien. Europa was traditioneel de regio met de grootste aangroei aan bosgebieden, maar is nu voorbij gestoken door Azië. Tijdens de jaren negentig werd in Azië nog een nettoverlies opgetekend, maar dat heeft zich het voorbije decennium omgebogen tot een nettowinst.

National Trust bereid om Britse bossen te kopen

De Britse National Trust zal zijn verantwoordelijkheid nemen indien de Britse overheid zijn plannen doorvoert om historische bosgebieden te verkopen. Door die verkoop zouden ongeveer 2.500 vierkante kilometer bosgebied in privébezit kunnen komen. Critici werpen echter op dat een dergelijke verkoop een bedreiging voor de natuur zou betekenen en de toegankelijkheid van openbare gebieden voor het publiek zou uithollen. De National Trust zegt echter verscheidene opties te overwegen, waarbij mogelijk de meest kwetsbare gebieden aangekocht zouden worden.

In de plannen van de Britse overheid is onder meer voorzien dat commercieel interessante bosgebieden op lange termijn zouden kunnen worden toegewezen aan houtbedrijven, terwijl gemeenschappen, organisaties en lokale autoriteiten de kans zouden krijgen andere gebieden te kopen of te huren. De Britse regering benadrukte echter dat historisch waardevolle gebieden, zoals New Forest en het Forest of Dean, buiten het commerciële circuit gehouden zouden worden en door organisaties zouden worden beheerd.

"De plannen van de regering betekenen een keerpunt in de Engelse geschiedenis," stelt een woordvoerder van de National Trust tegenover BBC News. "Indien de regering die strategie doorzet, is de National Trust bereid om zijn verantwoordelijkheid te nemen en die gebieden een zekere toekomst te garanderen." Om de kosten van dergelijke operaties te financieren, wordt er echter gezocht naar mogelijke partners. De openbare consultatie rond de plannen van de Britse regering loopt tot half april.

Verenigde Naties start jaar van het bos

De Verenigde Naties hebben 2011 uitgeroepen tot het Internationaal Jaar van het Bos. Daarmee wil de organisatie extra aandacht vestigen op maatregelen om de gezondheid van alle mogelijke types bossen en wouden, die ongeveer 31 procent van de oppervlakte van de aarde bedekken, te verbeteren. Dat heeft de International Union for Conservation of Nature (IUCN) bekend gemaakt. Daarbij wordt opgemerkt dat de bossen niet alleen de schepselen op aarde ondersteunen, maar er wordt aan toegevoegd dat gezonde bosgebieden de mensheid ook helpen om één van zijn grootste doelstellingen te realiseren. Daarbij wordt gewezen op het terugdringen van de armoede, de strijd tegen de klimaatverandering en duurzame ontwikkeling.

Julia Marton-Lefèvre, directeur-generaal van de International Union for Conservation of Nature, voert aan dat het Internationaal Jaar van het Bos de nadruk wil leggen op de centrale rol die mensen spelen in het beheer, het behoud en de duurzame ontwikkeling van de bosgebieden op de wereld. "De lucht die we inademen, het voedsel, water en geneesmiddelen die we nodig hebben om te overleven, de soortenvariëteit op aarde en het klimaat dat bepalend is voor het heden en de toekomst, zijn allemaal afhankelijk van de bossen," merkt Marton-Lefèvre op. "Dit jaar moet er dan ook duidelijk worden gemaakt welke belangrijke rol gezonde bossen hebben voor het leven op aarde."

De organisatie wijst erop dat bossen 80 procent van de biodiversiteit op aarde vertegenwoordigen en 300 miljoen mensen herbergen, maar ook zorgen voor het inkomen van 1,6 miljard mensen, ongeveer één kwart van de totale bevolking op aarde. Er wordt aan toegevoegd dat bossen meer koolstofdioxide opslaan dan er op dit ogenblik in de atmosfeer aanwezig is. "Het redden van de bossen is volgens een aantal wetenschappers de snelste en meest kostenefficiënte manier om de wereldwijde uitstoot van koolstofdioxide af te remmen," merkt de organisatie op. ""Het halveren van die emissies zou tot het einde van de eeuw naar schatting een besparing van 3,7 triljoen dollar opleveren."

Exotische soorten hebben grote economische kost

De impact van invasieve exotische soorten op de economie mag niet worden onderschat. Dat is de conclusie van een onderzoek van de internationale wetenschappelijke organisatie Cabi in opdracht van het Britse ministerie van milieu, de Schotse regering en de Welshe overheid. De onderzoekers berekenden dat het probleem Engeland jaarlijks een schadepost van 1,3 miljard pond per jaar oplevert. In Schotland wordt gewag gemaakt van een schade van 251 miljoen pond per jaar, terwijl in Wales rekening zou moeten worden gehouden met een kost van 133 miljoen pond. De onderzoekers merken op dat de schade voor Engeland groter is, omdat invasieve exotische soorten daar meer ingeburgerd zijn.

"Exotische soorten kunnen volgens de onderzoekers belangrijke schade aanrichten aan lokale teelten, biotopen en ecosystemen," aldus BBC News. "Richard Benyon, Brits minister van leefmilieu, merkt dan ook op dat deze soorten een belangrijke impact hebben op de Britse economie en de eigen natuur zware schade kunnen toebrengen. Hij voegt er aan toe dat de controle van deze bedreigende soorten steeds duurder zal worden, tenzij de samenleving de nodige stappen onderneemt om ervoor te zorgen dat deze indringers niet de kans krijgen om zich te vestigen en te verspreiden. Een snel ingrijpen lijkt volgens Benyon misschien wel zware investeringen te vergen, maar hij voegt er aan toe het onderzoek duidelijk aantoont dat een drastisch optreden de meest efficiënte aanpak vormt."

"Drastische maatregelen betekenen op termijn een belangrijke besparingen en helpen bovendien om de inlandse natuur te laten bloeien," voert Benyon aan. Jane Davidson, Welsh minister van leefmilieu, voegt er aan toe dat het belangrijk is dat duidelijk begrepen wordt welke relatie en impact het fenomeen heeft op de lokale economie. Uit het onderzoek van Cabi blijkt dat het konijn de meeste schade toebrengt aan de Britse economie, gevolgd door de Japanse duizendknoop. Andere schadelijke diersoorten zijn volgens Cabi de rat, de huismus en de Amerikaanse nerts. Bij de planten wordt onder meer gewag gemaakt van de rododendron en de reuzenberenklauw.

China overweegt reïntroductie reuzenpanda in natuur

Er is mogelijk een doorbraak gerealiseerd in de pogingen om de reuzenpanda te redden. Dat hebben wetenschappers van het Chengdu Panda Breeding Research Centre in China bekend gemaakt. Door de nieuwe methode zou het mogelijk zijn om de reïntroductie van de reuzenpanda in de natuur versneld door te voeren. De wetenschappers zeggen de methodes voor de reproductie van de reuzenpanda geperfectioneerd te hebben. Daarbij wordt opgemerkt dat men erin geslaagd is om de doelstelling van de kweek van driehonderd exemplaren in gevangenschap te halen. Er wordt aan toegevoegd dat een reïntroductie van de eerste reuzenpanda in de natuur wellicht binnen een periode van vijftien jaar mogelijk zal worden.

Vrouwelijke reuzenpanda's zijn slechts een heel beperkte tijd van het jaar vruchtbaar. In de natuur blijven slechts maximaal enkele duizenden reuzenpanda's over. De dieren staan dan ook op de lijst van de bedreigde soorten. In het begin van de jaren zestig werd voor het eerst een reuzenpanda in gevangenschap geboren. Sindsdien probeert men de populatie van de reuzenpanda in gevangenschap opnieuw op te drijven. Maar daarbij stuitte men op diverse problemen. Er was immers een intensieve opvolging van de vrouwelijke panda's nodig om de vruchtbaarheidsperiode te bepalen, maar bovendien bleek de gevangenschap de paringsdrift van de dieren te onderdrukken.

De onderzoekers probeerden onder meer met opvoedkundige seksvideo's en viagra de paringsdrift op te wekken en grepen ook naar kunstmatige bevruchting, maar in veel gevallen liepen die experimenten op een mislukking uit. Meer dan de helft van de panda's brengen tweelingen ter wereld, maar kunnen slechts de zorg over één nakomeling dragen. De andere helft van de tweeling werd aan de zorg van de oppassers overgedragen. Door de tweelingen beurtelings bij de moeder te plaatsen konden de overlevingskansen tot 98 procent worden opgedreven. In Chengdu konden op die manier de voorbije kwarteeuw 168 dieren worden opgevoed. De wetenschappers menen nu dat het bestand sterk genoeg is geworden om een reïntroductie in de natuur te overwegen.

Engelse steden krijgen meer bomen

De Britse regering wil de volgende vier jaar één miljoen bomen planten. Daarvoor werd een budget van 4,2 miljoen pond vrijgemaakt. Bedoeling is dat er vooral bomen worden gepland in stedelijke gebieden die het minste groen binnen hun muren hebben. Het is de eerste boomplanting van de Britse regering sinds de jaren zeventig. De Britse overheid wil met de actie ingaan tegen het dalende bomenbestand in de steden. Het project zal worden geleid door het Britse ministerie van milieu (Defra), de Forestry Commission en organisaties zoals de Woodland Trust. De Forestry Commission zal daarbij de volgende vier jaar een budget van 1 miljoen pond ter beschikking stellen. Daarnaast komt er ook 200.000 pond uit de London Tree and Woodland Community Grant.

Jim Paice, Brits minister van milieu, merkt op dat men van het enthousiasme van lokale gemeenschappen en de kennis van experts gebruik wil maken om buurten te creëren die een voorbeeld van leefbaarheid zijn. De organisatie NHS Forest heeft al een budget ter beschikking gekregen om tijdens het nieuwe plantseizoen 65.000 bomen te planten in vijfentwintig Engelse steden. De Tree Council zou meer dan duizend bomen planten op vier locaties, terwijl Keep Britain Tidy honderdduizend bomen op 750 sites zal planten. Hilary Allison, beleidsdirecteur van de Woodland Trust, toonde zich tevreden bij de beslissing om de bevolking bij de acties te betrekken.

In juni lanceerde de Woodland Trust een actie om aan te tonen dat Engeland dubbel zoveel inlandse bomen en bossen nodig had om het milieu en het wildbestand te ondersteunen. Allison zegt op die campagne schitterende reacties gekregen te hebben vanuit scholen, communities, bedrijven en grote landeigenaars. Op dit ogenblik worden er in Groot-Brittannië ongeveer zes miljoen bomen per jaar geplant. Dat moet over de volgende halve eeuw volgens haar echter opgedreven worden tot twintig miljoen bomen per jaar. Op die manier zou het Britse bosbestand in omvang moeten kunnen verdubbelen. Maar daarvoor is volgens haar de steun van de bevolking nodig, waardoor het planten van bomen een nationale gewoonte zou kunnen worden.

Kosten natuurverlies moet in beleid worden verrekend

De Wereldbank heeft een wereldwijd partnership gelanceerd om landen te helpen de kosten van het natuurverlies in hun budgetten op te vangen. Robert Zoellich, voorzitter van de Wereldbank, merkt daarbij op dat natuurverlies gedeeltelijk te wijten is omdat de regeringen de waarde van het leefmilieu niet in rekening brengen. Hij voegt er aan toe dat het menselijk welzijn nochtans afhangt van ecosystemen en biodiversiteit, maar er moet vastgesteld worden dat die in een alarmerend snel tempo degraderen. Armoede kan volgens Zoellich alleen efficiënt worden bestreden wanneer ook de waarde van de ecosystemen in rekening worden gebracht. Het project start met een pilootfase in India en Colombia. In een volgende fase wordt ook Mexico ingeschakeld.

"Eén van de oorzaken van het natuurverlies, is het onvermogen om de waarde van de ecosystemen en hun dienstbaarheid aan de mensheid correct in te schatten," merkt Zoellich op. "Daarom is het absoluut noodzakelijk dat landen in hun beleid de waarde van die ecosystemen volledig in rekening brengen." Erik Solheim, minister van leefmilieu van Noorwegen, voegt er aan toe dat een dergelijke herwaardering van de natuur het bedrijfsleven zou verplichten om zijn praktijken te veranderen. Solheim merkt daarbij op dat er moet afgestapt worden van een systeem waarbij de baten van de natuur naar de privésector gaan, terwijl de kosten gedragen worden door de maatschappij.

"Partijen die voordelen halen uit het vernietigen van de natuur, moeten ook de volledige kosten van de negatieve impact op de ecosystemen dragen," benadrukt Solheim. Het nieuwe project gaat uit van de vaststellingen van het project The Economics of Ecosystems and Biodiversity (Teeb) en moet regeringen helpen om die principes in een beleid om te zetten. Daarbij wordt opgemerkt dat de degradatie van de natuur de wereldwijde economie jaarlijks 2 triljoen dollar tot 5 triljoen dollar kost. Er werd echter aan toegevoegd dat het belang van die ecosystemen door de beleidsmakers grotendeels wordt genegeerd omdat de waarde ervan onzichtbaar is.

Wild kapitalisme vernietigend voor Bulgaarse natuur

Verscheidene milieugroepen hebben aan de Europese Unie gevraagd om op te treden tegen de grootschalige vernietiging van beschermde natuurlijke biotopen in Bulgarijë. De biotopen moeten wijken voor toeristische centra, golfbanen en skipistes. Bijkomende schade wordt volgens hen aangericht door de ontginning van zand en gravel en intensieve bosbouw. Indien er vanuit Europa geen actie wordt ondernomen, zullen die praktijken volgens de organisaties wellicht herhalen in Roemenië en andere toekomstige lidstaten van de Europese Unie, zoals Servië of Montenegro. Volgens een aantal klachten heeft Bulgarije zich sinds zijn toetreding tot de Europese Unie drie jaar geleden aan verscheidene inbreuken tegen de Europese natuurregelgeving bezondigd.

"Ondernemers negeren volgens de organisaties de verplichtingen die Bulgarije heeft aangegaan bij zijn toetreding tot de Europese Unie," aldus het online magazine Euractiv.com. "Onder meer in de Kaliakra-regio aan de Zwarte Zee - een verzamelgebied voor duizenden trekvogels tussen Europa en het Midden-Oosten - hebben de autoriteiten volgens hen de omvang van het beschermde gebied gehalveerd om windturbine-parken en massatoerisme te ontwikkelen. In Rila, het enige Alpen-gebied op het Balkan-schiereiland, zouden acht grote skigebieden worden aangelegd in een beschermd natuurgebied. In het nationaal park Pirin werd het Bansko-skigebied volgens hen verder uitgebreid dan in de vergunning was toegestaan."

De Bulgarian Society for the Protection of Birds (BSPB) heeft een rapport met zestien dossiers gepubliceerd. "Sindsdien is er echter weinig gebeurd," merkt de organisatie op. "De economische crisis heeft daarin misschien wel een rol gespeeld, maar ook ambassades en regeringen van de oudere lidstaten van de Europese Unie hebben lobbywerk verricht voor projecten die negatief uitdraaien voor de natuurgebieden in Bulgarije. Onder meer de Duitse kanselier Angela Merkel heeft bijzonder veel inspanningen gedaan voor de ontwikkeling van windturbine-projecten in Kaliakra. Onder invloed van het Europese Parlement is die druk nu echter afgewend. Elders gaan deze ontwikkelingen echter gewoon verder."

Westers getint natuurbehoud dreigt mislukking te worden

Ecotoerisme en westers-getinte conservatie-project vormen een bedreiging voor het wildbestand, beschadigen het leefmilieu en leiden tot een migratie en criminalisering van lokale bevolkingsgroepen. Dat schrijf Rosaleen Duffy, expert op het gebied van ethische dimensies van het behoud en management van de natuur, in haar boek 'Nature Crime: How We're Getting Conservation Wrong'. Buitenlandse toeristen vragen volgens haar naar uitgelezen stranden en safari's, maar dat heeft volgens haar geleid tot ontwikkelingen waarvan de natuur geen baten uit haalt, zoals kustbebouwing, het boren van waterbronnen en het saneren van mangroven en bossen.

"Bij het oprichten van natuurreservaten komt de lokale bevolking vaak tot de vaststelling dat hun dagelijkse activiteiten - zoals de jacht en het verzamelen van hout - plots illegaal zijn geworden," merkt Duffy op. "Bovendien hebben goedbedoelde pogingen om de biotoop van bedreigde diersoorten te redden, geleid door de creatie van gebieden waar geen mensen meer toegelaten worden. Dat heeft over de hele wereld geleid tot de gedwongen verhuis van miljoenen mensen." Duffy merkt daarbij op dat de westerse benadering van conservatie er verkeerdelijk vanuit gaat dat de mens de vijand is van het natuurbehoud. Tegelijkertijd gaat men er volgens haar even onterecht vanuit dat conservationisten de redders van de natuur zijn.

Door het onvermogen om die conflicten aan te pakken en een goede samenwerking te ontwikkelen met de lokale bevolking, luidt het natuurbehoud volgens Duffy vaak zijn eigen falen in. "Pogingen om de natuur te redden zorgen er vaak voor dat gemeenschappen zich tegen de conservationisten keren," voert ze aan. "De initiatieven worden immers vaak ervaren als oneerlijk opgelegde maatregelen, ondanks hun goede bedoelingen. Dat is een bijzonder gevaarlijke evolutie, aangezien die percepties dreigen het natuurbehoud op lange termijn te doen mislukken." Duffy merkt op niet te willen aansturen op het stopzetten van het natuurbehoud, maar wel moeten volgens haar de kosten en baten worden afgewogen, zodat de best mogelijke oplossing voor mensen en dieren kan worden gezocht.

Duffy verwerpt ook het idee dat het ecotoerisme een oplossing is en kan leiden tot een economische ontwikkeling op een duurzame manier. "Vakantiegangers hebben er meestal geen idee van hoe hun toeristische paradijzen zijn gebouwd," merkt ze op. "De toerist gaat ervan uit dat de perfecte landschappen die ze te zien krijgen door de natuur werden gecreëerd. Dat is echter helemaal niet het geval. Toeristische sites zijn kunstmatige omgevingen, waarvoor meestal lokale mensen zijn moeten uitwijken. Ook leidt hotelbouw in tropische gebieden vaak tot het vernietigen van ecologisch belangrijke mangroves en koraalriffen.