Europa controleert oppervlaktewater op farmaceutische stoffen

Nieuwe vormen van chemische verontreiniging kunnen de verbetering van de waterkwaliteit in Europa in het gedrang brengen. Daarom worden vijftien chemische stoffen toegevoegd aan de lijst van verontreinigende stoffen die worden gecontroleerd in de oppervlaktewateren van de Europese Unie. Dat heeft Janez Potocnik, Europees Commissaris voor milieu, bekend gemaakt. Tot nu toe werden de Europese oppervlaktewateren gecontroleerd op drieëndertig verontreinigende stoffen.

Het voorstel om extra stoffen op te nemen in de Europese richtlijn rond de milieukwaliteitsnormen voor het waterbeleid is het gevolg van een toetsing waarbij de concentraties en risico's van ongeveer tweeduizend stoffen in de oppervlaktewateren werden onderzocht. "De controle op de aanwezigheid van deze chemische stoffen moet ervoor zorgen dat het risico voor het leefmilieu of de volksgezondheid worden kan worden vermeden," merkt Janez Potocnik op.

De extra vijftien chemische stoffen zijn volgens de Europees Commissaris geselecteerd op basis van wetenschappelijk bewijs dat er sprake zou kunnen zijn van een aanzienlijk risico voor de gezondheid. De betrokken stoffen worden gebruikt in de industrie en in biociden, geneesmiddelen en gewasbeschermingsmiddelen. Voor het eerst worden ook farmaceutische stoffen in de controles opgenomen. De Europese Commissie zegt de medicinale waarde van de producten niet ter discussie te stellen, maar zegt de kwalijke gevolgen van de stoffen te willen aanpakken.

Irak en Iran verklaren oorlog aan zandstormen

De regeringen van Irak en Iran gaan samen een project opzetten om zandstormen te bestrijden. Dat heeft Mohammad Javad Mohammadi-Zadeh, hoofd van de Iraanse Environmental Protection Organisation bekend gemaakt. Met het project zou een investering van 1,2 miljard dollar zijn gemoeid. Bedoeling is om de volgende vijf jaar een oppervlakte van één miljoen hectaren Iraakse gronden te bedekken. Irak is de voorbije periode zwaar getroffen door ontbossing en woestijnvorming.

Het project zal volgens Mohammadi-Zadeh worden opgestart met vijfhonderd hectaren. "Daarbij is ervoor gekozen om zowel petroleum-producten als biologische elementen te gebruiken om de zandduinen te stabiliseren," voerde hij tegenover het persbureau AFP aan. In Iran worden een aantal buurlanden met de vinger gewezen voor de grotere frequentie aan zandstormen die het land treffen. Daarbij wordt vooral Irak geviseerd. Door damconstructies en een tanende landbouw wordt Irak immers getroffen door een ontbossing en woestijnvorming.

In april moesten twintig van de eenendertig Iraanse provincies scholen en overheidsgebouwen sluiten wegens zandstormen, die hoofdzakelijk uit Irak afkomstig bleken. Ook de luchthavens in een aantal steden in het westen van Iran moesten worden gesloten. De zandstormen in Irak zouden in de hand zijn gewerkt door twee decennia van nagenoeg onafgebroken oorlog. In Irak zouden nog amper twaalf miljoen palmbomen zijn overgebleven. Dat is amper één derde van het oorspronkelijke bestand.

Viskwekerijen minder schadelijk dan verondersteld

Viskwekerijen in kustgebieden zijn minder schadelijk voor de fauna en flora uit de omgeving dan eerder werd aangenomen. Bovendien blijken maritieme ecosystemen zich verbazend snel van de eventueel aangerichte schade te herstellen. Dat is de conclusie van een onderzoek van de Southern Danish University en de Scottish Association for Marine Science (SAMS). Er wordt echter opgemerkt dat de inplanting van deze viskwijkerijen zorgvuldig moet worden overwogen.

"Viskwekerijen bestaan uit kooien die aan pontons op het water zijn bevestigd," merkt Ronnie Glud, maritiem bioloog aan de Southern Danish University, op. "Uitwerpselen en voedseloverschotten zinken naar de zeebodem, waardoor ze een invloed hebben op het plaatselijke ecosysteem. Slecht beheerde viskwekerijen kunnen ook een belangrijke impact hebben op het omgevende water." Een onderzoek van een forellenkwekerij in een fjord op de Faroër-eilanden leerde echter dat de resultaten beter meevallen dan werd verwacht.

"We waren verbaasd op welke efficiënte manier de voedselinput wordt omgezet is vis-biomassa," aldus Glud. "Eerdere studies hadden uitgewezen dat het proces veel minder efficiënt was. De resultaten van het onderzoek zouden kunnen uitwijzen dat de methodes van de viskweek gevoelig zijn verbeterd en de vissen veel efficiënter worden gevoed, zodat er minder afval wordt geproduceerd en de impact op het leefmilieu beperkt blijft." Er wordt wel aangevoerd dat het aantal kwekerijen in een gebied binnen bepaalde grenzen moet blijven.

Natuur slaagt erin Afghaanse conflicten te overleven

Grote zoogdieren - zoals zwarte beren, grijze wolven, de Himalaya-geit en luipaarden - zijn er in geslaagd om in de conflictgebieden van Afghanistan te overleven. Dat is de conclusie van een onderzoek van de Wildlife Conservation Society (WCS) en het Amerikaanse Agency for International Development (USAID). De onderzoekers stellen dat hun studie een bevestiging vormt van de resultaten van andere research, die aantoonde dat het wildleven erin slaagt om ontbossing, biotoopverlies en decennia wetteloosheid te overleven.

"De natuur van Afghanistan heeft, net zoals de lokale bevolking, een grote opvangcapaciteit getoond tegenover een periode van decennia instabiliteit," merkt onderzoeksleider Kara Stevens op. ""Er is echter duidelijk in de toekomst ondersteuning nodig om te garanderen dat de gemeenschap de volgende generaties deze rijkdommen duurzaam kan beheren." Peter Zahler, onderdirecteur WCS Asia, merkt daarbij op dat ongeveer 80 procent van de Afghaanse bevolking voor zijn levensonderhoud rechtstreeks afhankelijk is van de natuurlijke rijkdommen van het land.

De onderzoekers merken op dat veiligheidsproblemen de mogelijkheden voor natuurbehoud in Afghanistan beperken. "De geïsoleerde ligging van de provincie Nuristan bezorgt het wildleven enige vorm van natuurlijke bescherming," merken de onderzoekers nog op. "De effecten van dertig jaar zonder een effectief beheer om de illegale bosontginning en de stroperij tegen te gaan, betekent dat bossen en wildleven onder een grote dreiging leven. Een verlies van deze bronnen zou tot verdere economische problemen kunnen leiden, waardoor de regio verder gedestabiliseerd zou kunnen worden."

Gecultiveerd vlees milieuvriendelijker dan landbouw

Vlees dat door technologie kunstmatig wordt geproduceerd zou 96 procent minder broeikasgassen produceren dan de traditionele veeteelt. Dat is de conclusie van een onderzoek van de Oxford University en de University of Amsterdam. Der wordt aan toegevoegd dat de productie van gecultiveerd vlees ook 7 procent tot 45 procent minder energie zou vergen dan de traditionele teelt van varkens, schapen of runderen. Ook het landgebruik zou 99 procent lager liggen, terwijl het waterverbruik met 96 procent zou dalen.

"Een gecultiveerde vleesproductie heeft een duidelijk kleinere impact op het leefmilieu dan de conventionele teelt op boerderijen," merkt onderzoeksleider Hanna Tuomisto, wetenschapper aan de Wildlife Conservation Research Unit van de Oxford University, op tegenover het webmagazine Psychorg.com. "Dat betekent niet dat de conventionele landbouw moet worden vervangen door een gecultiveerde productie, maar men kan wel zeggen dat de technologie in de toekomst mogelijk een bijdrage zou kunnen brengen voor de voedselgarantie."

Hanna Tuomisto voert aan dat gecultiveerd vlees een middel zou kunnen zijn om in te spelen op de voedselbehoefte van een groeiende wereldbevolking, terwijl tegelijkertijd de uitstoot van broeikasgassen zou kunnen worden teruggeschroefd en het gebruik van energie en water zou kunnen worden beperkt. "Gecultiveerd vlees is potentieel een veel efficiëntere en meer milieuvriendelijke manier om de consument voedsel aan te bieden," merkt Tuomisto op.

Vooroordelen tegen invasieve soorten moeten worden weggenomen

De vooroordelen tegen invasieve soorten moeten worden weggenomen. Dat hebben een aantal wetenschappers gezegd. Daarbij wordt opgemerkt dat deze soorten evengoed zouden kunnen bestempeld worden als slachtoffers van een ontvoering, te wijten aan transport dat verbonden is met menselijke activiteiten. De onderzoekers merken op dat bij de veroordeling van invasieve soorten wordt voorbij gegaan aan ecologische en evolutionaire principes.

"Inlandse soorten worden in discussies stelselmatig met goede eigenschappen bedeeld, terwijl de invasieve soorten als een bedreiging worden bestempeld," merkt onderzoeksleider Mark Davies, professor aan het Macalester College in de Amerikaanse staat, op. "De problematiek wordt echter teveel van een ideologisch in plaats van wetenschappelijk oogpunt benaderd. Er moet uitgegaan worden van de impact van een organisme op het leefmilieu in plaats van te focussen op de herkomst."

"Bij het bepalen of een soort in een bepaald milieu thuis hoort, is gecompliceerder dan alleen maar vast te stellen wanneer en hoe het organisme in het gebied is terecht gekomen," voert Julie Stromberg, professor ecologie aan de Arizona State University, aan. De onderzoekers geven toe dat sommige ingevoerde organismen tot een uitsterven van andere soorten hebben geleid, maar ze voegen er aan toe dat ook niet alle inlandse soorten een goedaardige impact op het milieu hebben.

Schadelijkheid plastic winkeltassen moet worden gerelativeerd

De schadelijke impact van plastic winkeltassen op het leefmilieu zijn blijkbaar overdreven. Dat is de conclusie van een onuitgegeven onderzoek in opdracht van het Britse Environment Agency. Daarbij wordt opgemerkt dat het verschil in milieu-impact tussen plastic tassen en papieren en katoenen varianten kleiner blijkt te zijn dan algemeen wordt aangenomen. De Britse Packaging and Films Association zegt niet verbaasd te zijn over de resultaten, maar merkt wel op dat er blijkbaar getracht wordt om de publicatie van het rapport te beletten.

"De wetenschappers stellen in het rapport dat bij de productie van de plastic tassen tot een derde minder koolstofdioxide vrijkomt dan bij de productie van papieren tassen," aldus de Britse krant The Independent. "Een katoenen tas zou bovendien minstens 171 keer gebruikt moeten worden om uiteindelijk een milieuvriendelijker impact te krijgen. Gemiddeld wordt een katoenen tas echter maar 51 keer gebruikt voordat ze wordt weggegooid."

Barry Turner, chief executive van de Packaging and Films Association, stelt echter dat de resultaten van het onderzoek niet overeenstemmen met de huidige maatschappelijke consensus en dus wordt onderdrukt. "De sector heeft aan de overheid eerder al gezegd dat er een verkeerde voorstelling wordt gegeven van de impact van plastic winkeltassen, maar men is steeds doof gebleven voor die argumentatie." Het Environment Agency ontkent dat het rapport wordt tegengehouden, maar een datum voor de presentatie van de resultaten kon niet worden gegeven.

Lhasa vervangt verouderd openbaar vervoer

Lhasa, de hoofdstad van Tibet, krijgt een moderner openbaar vervoer. De overheid van Tibet, een autonome Chinese regio, besliste om de oude minibussen uit circulatie te nemen en te vervangen door modernere exemplaren. Daarmee wil de regionale overheid naar eigen zeggen de uitstoot van uitlaatgassen gevoelig terugschroeven. In totaal werden al ruim tweehonderd nieuwe bussen aangekocht, die nog voor het einde van het jaar operationeel zouden moeten zijn. Op dit ogenblik zouden al een honderdtal exemplaren in het verkeer zijn gebracht. Op termijn moeten bijna zeshonderd oude bussen, die door privébedrijven worden uitgebaat, worden vervangen.

Zhang Ming, verantwoordelijke voor het openbaar vervoer in Lhasa, benadrukt dat de minibussen het belangrijkste publieke transportmiddel vormden in de Tibetaanse hoofdstad. "De nieuwe vloot zou vierentwintig routes doorheen de stad volgen over een totale afstand van 437 kilometer," aldus de krant China Daily. "Hij voegde er aan toe dat er inmiddels achthonderd autobusbestuurders en assistenten werden aangeworven. Het stadsbestuur zou ook aan de privébedrijven voorgesteld hebben de oude bussen over te kopen en subsidies te voorzien zodat de betrokkenen nieuwe commerciële activiteiten zouden kunnen opstarten."

Volgens Zhang Ming is de bestaande vloot minibussen, die elk plaats bieden aan twintig passagiers, meer dan tien jaar oud is en in bijzonder slechte toestand verkeert. "De voertuigen zijn niet uitgerust met moderne apparatuur om de uitstoot te beperken en produceren bijzonder veel uitlaatgassen," benadrukt hij. "Dat is bijzonder verontrustend op het Tibetaanse plateau." Er werd ook bekend gemaakt dat ook de busdienst tussen Lhasa en Kathmandhu, de hoofdstad van buurland Nepal, snel zou worden heropgestart. De dienst werd meer dan drie jaar geleden onderbroken wegens schade aan de verbindingsweg tussen beide steden. Gehoopt wordt dat in januari volgend jaar opnieuw toeristen zouden kunnen worden vervoerd. Een ticket zou ongeveer 70 dollar kosten.

Waterinstituut wil onderzoek naar impact nanodeeltjes

Ongeveer twee miljoen ton afval van menselijke activiteiten worden elke dag in waterlopen gedumpt. Daarbij moet vooral extra aandacht worden besteed aan nieuwe chemische pollutie, zoals nanodeeltjes en ook restproducten van de farmaceutische industrie. Dat is opgemerkt tijdens de World Water Week in Stockholm. Volgens het Stockholm International Water Institute (SIWI) wordt bovendien 70 procent van het industrieel afval in ontwikkelingslanden onbehandeld in waterlopen gedumpt, waar de bruikbare drinkwatervoorraden worden vervuild. Deze vervuiling is volgens het waterinstituut een onzichtbare dreiging.

"De nanodeeltjes in het water kunnen afkomstig zijn van huishoudelijke toestellen, cosmetica, kledij en voeding," merkt het waterinstituut op. "Het kan gaan van pesticiden en brandvertragers tot steroïden en hormonen van anticonceptiva. Uit onderzoek is al gebleken dat sommige chemische producten een vervrouwelijkend effect hebben op de mannelijke vispopulaties in rivieren en meren over de hele wereld, waardoor de reproductie en de voedselveiligheid in het gevaar komt. Volgens professor Malin Falkenmark, wetenschappelijk adviseur bij het waterinstituut, is de bezorgdheid over deze pollutie vooral de jongste twintig jaar sterk toegenomen.

Falkenmark maakt daarbij gewag van een stijging van het aantal beschadigingen van menselijke organen, de opstapeling van chemische stoffen in het weefsel van het menselijk lichaam en een stijging van het aantal borstkankers en ook testikelkankers. Ook worden er volgens Malin Falkenmark meer problemen opgetekend rond de vruchtbaarheid en het neurologisch systeem. Het waterinstituut benadrukt dat een reeks seminaries zal worden gehouden om te onderzoeken welke impact deze nieuwe stoffen hebben op de mens, hoe vermeden kan worden dat ze in het water terecht komen en hoe verwerkingsinstallaties zouden kunnen worden aangepast om een antwoord te bieden op de nieuwe problemen.

Stap dichter bij oprichting wereldwijd Green Fund

Bijna vijftig landen staan een stap dichter bij de oprichting van een zogenaamd Green Fund, dat armere landen moet helpen de impact van de klimaatverandering te bestrijden. Mexico en Zwiterland, organisatoren van een ontmoeting tussen milieuministers, stelden echter dat een afgerond klimaatverdrag binnen de Verenigde Naties dit jaar niet meer gerealiseerd zal kunnen worden. De milieuministers onderzochten ook op welke manier vanaf het einde van het nieuwe decennium 100 miljard dollar per jaar zou kunnen vrijgemaakt worden voor klimaathulp. Daarbij werd onder meer gedacht aan uitstootmarkten, duurdere vliegtuigtickets of heffingen op verzendingen. Die gelden zouden beheerd worden door het Green Fund.

Patricia Espinosa, minister van buitenlandse zaken van Mexico, merkte op te hopen dat de basis voor het Green Fund tijdens een conferentie in het Mexicaanse Concun eind november zou kunnen worden vastgelegd. Het Green Fund moet de armere landen toelaten om de overstap te maken van fossiele brandstoffen en om te gaan met overstromingen, droorgteperiodes, modderstromen en het stijgende zeeniveau, veroorzaakt door de klimaatverandering. Espinosa zegt echter dat niet verwacht mag worden dat er in Cancun al een afgerond klimaatverdrag kan worden gerealiseerd, onder meer te wijten aan het feit dat tijdens de klimaattop van de Verenigde Naties in Kopenhagen slechts een niet-bindende overeenkomst kon worden afgesloten.

In Cancun zou echter besloten kunnen worden om een aantal overeenkomsten in een klimaatverdrag om te zetten. Dat zou eventueel volgend jaar al het geval kunnen zijn. "In Kopenhagen werden veel verwachtingen gecreëerd dat er een legaal-bindende oplossing zou kunnen worden gevonden," merkte Moritz Leuenberger, minister van leefmilieu van Zwitserland, op. "Daar houden we echter niet langer absoluut aan vast." Espinosa voegde er aan toe dat in Cancun alleen over een Green Fund zou beslist worden binnen een breder pakket maatregelen, zoals het delen van technologieën rond zuivere energie of het beschermen van bossen, die koolstofdioxide opslorpen. Espinosa stelde dat over alle elementen van het pakket een akkoord zal moeten worden bereikt.