Oorlogsgeweld heeft langdurige impact op gezondheidskosten

Een blootstelling aan oorlogsgeweld en de impact op de mentale gezondheid blijft nog vele jaren na afloop van het conflict zware gevolgen te hebben voor de uitgaven van de gezondheidszorg. Dat is de conclusie van een onderzoek van het Institute of Psychiatry aan het King's College London over de gevolgen van de achtjarige oorlog in het voormalige Joegoslavië. Er wordt aan toegevoegd dat de impact minder zwaar is voor de bevolking die door het geweld emigreert dan voor landgenoten die in de conflictzone achterblijven.

Opgemerkt wordt dat de individuele gezondheidskosten door posttraumatische stress in de Balkan-landen sinds de oorlog met 63 procent zijn gestegen. Bij andere mentale aandoeningen werd een stijging met 73 procent opgetekend. Bij vluchtelingen in het westen werd bij angststoornissen een stijging met 77 procent geregistreerd, terwijl bij gedragsstoornissen een toename met 63 procent werd opgetekend. In de Balkan leidde een grotere blootstelling aan traumatische gebeurtenissen tot een groter gebruik van de gezondheidsdiensten. Bij vluchtelingen was dat echter niet het geval.

Een reden voor dat verschil konden de onderzoekers echter niet geven. Onderzoeksleider Ramon Sabes-Figuera stelt dat een exacte inschatting van de kosten onder meer aan landen toelaat een planning te maken voor de opvang van vluchtelingen uit conflictgebieden. "Het focussen op de impact van een oorlog op de mentale gezondheid is zowel belangrijk op economisch gebied als op het vlak van openbare gezondheid," voert Sabes-Figuera aan.

Naoorlogs klimaat biedt multinationals vrij spel

Landen die in een herstelperiode na een oorlog verkeren, lopen het risico om aan hun lot overgelaten te worden om niet-overdraagbare ziektes aan te pakken. Daarmee worden ze kwetsbaar door een exploitatie door producenten van alcohol, tabak en voeding. Dat is de conclusie van een onderzoek van wetenschappers aan de London School of Hygiene & Tropical Medicine en King's College London. De onderzoekers stellen dat een naoorlogs klimaat leidt tot een stijging in de mentale gezondheidsproblemen en andere niet-overdraagbare ziektes, zoals hoge bloeddruk, diabetes en kanker.

"Na blootgesteld te zijn aan gewelddadige en traumatische gebeurtenissen, dreigen mensen ongezonde gedragingen te ontwikkelen, zoals excessief drinken en roken, wat op langere termijn leidt tot grotere problemen op het gebied van niet-overdraagbare ziektes op lange termijn," stippen de onderzoekers aan. "Wanneer de autoriteiten onvoldoende doorzettingskracht vertonen om het gezondheidssysteem opnieuw op te bouwen, wordt dan ook de deur opengezet voor commerciële bedrijven die het gezondheidsbeleid in hun voordeel beïnvloeden."

"Deze toxische combinatie van stress, ongezonde gedragingen en agressieve marketing-campagnes van multinationale ondernemingen in dergelijke overgangsfasen vergt een efficiënte respons van de overheid, maar vaak hebben de betrokken regeringen weinig capaciteiten om in te grijpen," waarschuwen de onderzoekers. Het European Centre on Health of Societies in Transition merkt op dat er in naoorlogse omstandigheden vooral aandacht wordt besteed aan besmettelijke ziektes, maar zouden ook andere bedreigingen voor de volksgezondheid moeten worden aangepakt.

Kleine hulpprojecten leveren vertrouwen lokale bevolking op

In hun poging om in Irak en Afghanistan een grotere stabiliteit te creëren, hebben de Verenigde Staten zich de voorbije periode meer gericht op een samenwerking met de lokale bevolking in plaats van militaire acties uit te voeren tegen rebellen. Die aanpak levert volgens Amerikaanse wetenschappers van de universiteiten van Californië, Princeton en Stanford ook betere resultaten op dan gewapende acties. Dat blijkt uit een analyse van het Amerikaanse Commander's Emergency Response Program (Cerp) in Irak.

Het Cerp-programma stimuleert Amerikaanse militairen om budgetten voor de reconstructie van Irak in te zetten voor kleine, lokale projecten zoals het boren van waterbronnen of het verharden van lokale wegen. Gehoopt wordt dat die hulpverlening de lokale bevolking zal aanmoedigen om zich van de rebellen af te keren en samen te werken met de regering. Door het gebrek aan steun zou het voor de rebellen moeilijker moeten worden om hun operaties nog langer verder te zetten, aangezien ze bijzonder kwetsbaar worden indien ze niet op de zwijgzaamheid van de bevolking kunnen rekenen.

Inmiddels is er in Irak ongeveer 3 miljard dollar geïnvesteerd in Cerp-projecten. Volgens de onderzoekers is gebleken dat het aantal aanvallen op Amerikaanse militairen in gebieden met de Cerp-projecten gevoelig is gedaald. Er wordt echter opgemerkt dat de Cerp-projecten slechts een klein gedeelte van de wederopbouw-inspanningen vertegenwoordigen. Grotere projecten die minder op de lokale gemeenschappen zijn gericht, leiden volgens de onderzoekers niet tot een daling in de activiteiten van rebellen.

Frequentie gewapende conflicten blijft toenemen

De frequentie van militaire incidenten en oorlogen is tussen de tweede helft van de negentiende eeuw en het begin van de eenentwintigste eeuw jaarlijks gemiddeld met 2 procent toegenomen. Dat is de conclusie van een onderzoek van de University of Warwick en de Humboldt University. De onderzoekers merken op dat gewapende conflicten worden gestimuleerd door economische groei en het trekken van nieuwe grenzen en de oprichting van nieuwe staten.

"Er wordt vaak vanuit gegaan dat de wereld een periode van relatieve vrede doormaakt, maar uit het onderzoek van de University of Warwick en de Humboldt University, toont aan dat het aantal conflicten tussen staten constant is toegenomen. Tussen de tweede helft van de negentiende eeuw en de eerste wereldoorlog werden gemiddeld zes conflicten per jaar opgetekend. De periode van de twee wereldoorlogen telde zeventien conflicten per jaar. Tijdens de Koude Oorlog steeg dat verder naar eenendertig conflicten per jaar en in de jaren negentig naar zesendertig conflicten per jaar."

De onderzoekers merken op dat tijdens de tweede helft van de negentiende eeuw 47 staten werden gesteld. Tien jaar geleden werden daarentegen 187 naties geregistreerd. "Wanneer nieuwe staten worden opgericht, verhoogt ook het risico op conflicten," voert onderzoeksleider Mark Harrison aan. Volgens Harrison heeft de economische groei de oorlogsvoering relatief goedkoper gemaakt, waardoor één rem voor het starten van een militaire conflicten gedeeltelijk is weggevallen.

"Productiviteitsgroei, democratie en handelsmogelijkheden zouden politici moeten aanzetten om zoveel mogelijk naar vrede te streven," merkt Harrison nog op. "Maar diezelfde elementen hebben de oorlog ook goedkoper gemaakt. Er worden niet meer gewapende conflicten opgezet omdat de betrokken partijen dat willen, maar omdat ze dat kunnen."

Vietnam en Verenigde Staten ruimen Agent Orange op

Vietnam en zijn voormalige vijand Verenigde Staten zijn gestart met een gezamenlijk project om de milieuschade van het chemische ontbladeringsmiddel Agent Orange op te ruimen. Het ontbladeringsmiddel werd door Amerikaanse troepen tijdens de oorlog in Vietnam ingezet. De opkuisoperatie concentreert zich in een voormalige Amerikaanse militaire basis in centraal Vietnam, waar het middel tijdens de oorlog, die meer dan drie decennia geleden eindigde, lag opgeslagen. Het is de eerste keer dat Vietnam en de Verenigde Staten samenwerken om de contaminatie te bestrijden.

Amerikaanse vliegtuigen sproeiden tijdens de oorlog van Vietnam miljoenen liters van het chemische product over Zuid-Vietnam. Bedoeling was de Vietnamese jungle te ontbladeren, zodat de Vietcong-guerrilla's zich niet zouden kunnen verborgen houden. Agent Orange omvatte dioxine, dat wordt in verband gebracht met kankers en geboorte-afwijkingen. Het product is een gevoelig twistpunt gebleven tussen beide gewezen vijanden, hoewel de relaties op andere gebieden bijzonder vriendelijk zijn geworden.

Met het project is een bedrag van 32 miljoen dollar gemoeid. Bedoeling is om een gebied van bijna veertig hectaren rond Danang Airport te saneren. Uit een studie van het Canadese milieubedrijf Hatfield Consultants twee jaar geleden bleek dat de dioxine-normen in het gebied driehonderd tot vierhonderd keer hoger lagen dan de internationale maximumgrenzen. Ook op de gewezen Amerikaanse luchtmachtbasissen van Bien Hoa en Phu Cat werden onaanvaardbare niveaus dioxine aangetroffen.

Volgens het Vietnamese Rode Kruis hebben ongeveer drie miljoen Vietnamezen lichamelijke schade opgelopen door de blootstelling aan Agent Orange. Dat cijfer wordt door de Verenigde Staten betwist. Volgens het Amerikaanse standpunt zijn andere factoren de oorzaak van de ziektes van een groot deel van de patiënten.

Oorlogsvoering heeft zware impact op Amerikaanse schulden

De oorlogen in Irak en Afghanistan hebben volgens een meerderheid van de Amerikaanse bevolking tijdens het voorbije decennium een grote impact gehad op de schulden van de Verenigde Staten. Dat is de conclusie van een enquête van het Pew Research Center. Daarbij wordt opgemerkt dat 60 procent van de Amerikanen naar de oorlogen in het Midden-Oosten wijzen wanneer naar de oorzaak van de Amerikaanse overheidsschuld wordt gevraagd. Daarentegen verwijst slechts 42 procent naar de de nationale economie.

Er wordt aan toegevoegd dat 24 procent verwijst naar de gestegen overheidsbestedingen, terwijl 19 procent gewag maakt van de belastingverlagingen. Iets meer dan de helft merkt op dat de belastingsverlagingen tenminste gedeeltelijk een rol het gespeeld bij de toenemende overheidsschulden, maar 31 procent zegt dat de fiscale maatregelen geen enkele impact hebben gehad. Datzelfde zegt ook 31 procent van de overheidsbestedingen.

De enquête wijst volgens de onderzoekers op een grote tegenstand bij de Amerikaanse bevolking tegen voorstellen om de Amerikaanse schuld te verlichten. Daarbij wordt opgemerkt dat 73 procent gekant is tegen besparingen op investeringen in het onderwijs en de verkeersinfrastructuur. Ook blijkt 59 procent gekant te zijn tegen het gradueel verhogen van de officiële pensioenleeftijd. Anderzijds is 72 procent voorstander van de beperking van de buitenlandse hulp, terwijl 61 procent hogere belasting vraagt op de rijkere bevolkingscategorieën.

De onderzoekers voegen er aan toe dat 65 procent van de Amerikanen ook voorstander is van een beperking van buitenlandse militaire verbintenissen. Ook vraagt 62 procent een beperking van de belastingsvoordelen voor grote bedrijven.

Luchtkwaliteit Kaboel dodelijker dan oorlogsgeweld

De luchtkwaliteit in de Afghaanse hoofdstad Kaboel is dodelijker dan het oorlogsgeweld. Dat is de conclusie van een rapport van het National Environment Protection Agency. Uit cijfers van de Verenigde Naties blijkt dat de oorlog in Afghanistan vorig jaar aan 2.777 burgers het leven heeft gekost. De luchtvervuiling in Kaboel zou echter ongeveer 3.000 dodelijke slachtoffers per jaar maken. De slechte luchtkwaliteit in de Afghaanse hoofdstad heeft volgens het rapport verscheidene oorzaken, maar vooral de groei van de stad door een stroom vluchtelingen zou een belangrijke bijdrage leveren.

"Kaboel werd ontworpen voor ongeveer één miljoen mensen, maar telt nu ongeveer vijf miljoen inwoners," aldus het persbureau AFP. "Het stadsbestuur van Kaboel zegt dat de bevolking op zes jaar tijd is verdubbeld. Veel van die inwijkelingen wonen in illegale bouwsels. In het verkeer worden vooral oude en slecht onderhouden wagens, vaak illegaal geïmporteerd uit landen zoals Canada, Duitsland en de Verenigde Staten, opgemerkt. Bovendien zijn vele wegen onverhard, waardoor stof wordt opgewaaid. Gezinnen en bedrijven putten hun energie meestal uit dieselgeneratoren."

Tijdens koude winters verbranden de inwoners van de stad alles wat brandbaar is, met inbegrip van oude autobanden en plastiek, om zich warm te houden. Geschat wordt dat ongeveer 480.000 inwoners aan ademhalingsziekten lijden. Dat is een verdriedubbeling op zes jaar tijd. Om het probleem aan te pakken werd de dinsdag, naast de vrijdag, in Kaboel uitgeroepen tot een officiële rustdag. Ook werd een verbod ingevoerd op de invoer van oude wagens.

Verschil tussen oorlog en vrede te simpel voor het internet

Er moet een speciale versie komen van de conventies van Genève en Den Haag voor het internet. Dat is de conclusie van het rapport van het EastWest Institute ter voorbereiding van de jaarlijkse Munich Security Conference, waar onder meer Groot-Brittannië, de Verenigde Staten, Duitsland en Rusland aan deelnemen. Het is voor de eerste keer dat cybersecurity op de agenda van de Munich Security Conference wordt opgenomen.

"In het rapport wordt opgemerkt dat in cyberspace een noodzaak zou kunnen bestaan om bepaalde zones, onder meer met ziekenhuizen of scholen, te beschermen," aldus het BBC-programma Newsnight. "Er wordt aan toegevoegd dat er binnen dit kader ook met nieuwe elementen moet rekening gehouden buiten regeringen, zoals multinationals, organisaties en burgers. Tevens wordt opgemerkt dat de vage omschrijving van cyberconflicten een internationaal beleid terzake in de weg staat."

In het rapport wordt ook opgemerkt dat een lijn tussen oorlog en vrede te eenvoudig is in het internet-tijdperk en de wereld zich ook in een tussenstadium zou kunnen bevinden. Het EastWest Institute merkt op dat in cyberspace ook moeilijker een strikt verschil kan gemaakt worden tussen militaire en burgerlijke doelwitten. Daarom moeten er volgens het rapport mogelijk beschermde domeinnamen worden ingevoerd.

Oorlogsstress verandert hersenactiviteit soldaten

Een voortdurende blootstelling aan stress veroorzaakt veranderingen in de activiteiten in delen van de menselijke hersenen die angst, waakzaamheid en emoties controleren. Dat is de conclusie van een onderzoek van het Donders Instituut aan de Radboud Universiteit uit Nijmegen op basis van hersenscans van soldaten die in Afghanistan werden ingezet. Onderzoeksleider Guido van Wingen benadrukt dat het onderzoek duidelijk aantoont dat ervaringen op het slagveld een effect hebben op de menselijke hersenen.

De onderzoekers stelden vast dat de ingezette soldaten na de terugkeer van hun missie in Afghanistan een gewijzigde activiteit vertoonden in de hersengebieden die angst en waakzaamheid controleren. De verhoogde activiteit duurde minstens twee maanden na de demobilisatie. Bovendien merkten de onderzoekers op dat de activiteit in het hersengedeelte dat de emoties controleert, tussen de verschillende soldaten een verschil vertoonde. Dat bleek afhankelijk te zijn van de percepties van de betrokken rond de ervaringen waaraan ze waren blootgesteld.

Onderzoeker Van Wingen stelt dat de perceptie over de dreiging bepalender is dan de feitelijke gebeurtenis. Hij voegt er aan toe dat de onderzochte groep na zijn terugkeer geen last kreeg van posttraumatische stress, maar wel was veranderen. Er moet nog verder worden onderzocht hoe lang de veranderingen in het brein aanwezig blijven en tot welke gevolgen dat zou kunnen leiden. Ook zal verder worden onderzocht of hoge stressniveaus ook leiden tot een hoger risico op posttramautische stressstoornis.

Oorlogsmissie heeft zware impact op slaapkwaliteit

Een uitzending naar gevechtszones zoals Irak of Afghanistan heeft een duidelijk negatieve impact op de kwaliteit en kwantiteit van een groot gedeelte van het Amerikaanse militaire personeel. Dat is de conclusie van een onderzoek van het Department of Deployment Health Research van het Naval Health Research Center in San Diego. Uit het onderzoek bleek dat van de militairen die op missie naar gevechtszones waren uitgestuurd 30,5 procent melding maakte van slaapstoornissen. Bij militairen die geen oorlogsmissie hadden toegewezen gekregen, maakte 25 procent gewag van slaapproblemen. Bij militairen met post-traumatische stress en depressie lag dat percentage nog gevoelig hoger.

Het onderzoek betekent volgens Amber Seelig, data-analist bij het Department of Deployment Health Research, een eerste grootschalige studie over de slaappatronen in het leger. De onderzoekers voegen er aan toe dat slaapstoornissen vaak samengaan met mentale problemen. "Een verbetering van de kwaliteit en de kwantiteit van de slaap tijdens en na de inzet in oorlogsgebieden zou dan ook eventueel een mogelijkheid kunnen zijn om de mentale gezondheidsproblemen bij militair personeel reduceren," merkt ze op. Amerikaanse militairen geven aan dat ze in het oorlogsgebied gemiddeld 6,5 uur per dag slapen. De onderzoekers merken op dat dit kan leiden tot een blijvend effect op de prestaties, wat niet op korte tijd zou kunnen hersteld worden.

De onderzoekers voegen er aan toe dat moeders van jonge kinderen en zwangere vrouwen bij het militaire personeel minder dan zes uur per dag slaap bleken te hebben. "Vermoed kan worden dat de normale stress van de zwangerschap of het moederschap bij vrouwelijk militair personeel wordt opgedreven door de mogelijkheid van een toekomstige missie en een scheiding van hun gezinnen," merken de onderzoekers nog op. "Het is verrassend hoe weinig slaap zwangere vrouwen en moeders in militaire dienst hebben. Zwangere vrouwen in militaire dienst slapen opvallend minder goed dan hun tegenhangers in burgerdienst."

Meerderheid Amerikanen vindt situatie in Irak verbeterd

Volgens 57 procent van de Amerikanen in de situatie van de Iraakse bevolking verbeterd dat voor de Amerikaanse invasie zeven jaar geleden. Dat is de conclusie van een rapport van het onderzoeksbureau Harris Interactive en BBC World News America. Volgens 19 procent van de Amerikanen is de situatie van de Iraakse bevolking daarentegen de voorbije zeven jaar verslechterd. Daarnaast zegt 24 procent van de ondervraagden niet zeker te zijn. Er wordt aan toegevoegd dat 49 procent van de Amerikanen ervan overtuigd dat de oorlog in Irak de moeite waard is geweest. Daarentegen zegt 38 procent dat de oorlog in Irak compleet onterecht is geweest.

Er wordt aan toegevoegd dat Amerikaanse mannen er meer van overtuigd zijn dat de situatie voor de Iraakse bevolking is verbeterd. Bij de mannelijke bevolkingscategorie zegt immers 62 procent dat de situatie is verbeterd, tegenover 51 procent bij de vrouwelijke bevolkingsgroep. De onderzoekers voegen er aan toe dat vrouwen een meer afwachtende houding aannemen. Daar zegt immers 29 procent niet zeker te zijn, tegenover 18 procent bij de mannen. Er wordt aan toegevoegd dat ook oudere Amerikanen een positiever beeld hebben. Bij de Amerikaanse vijfenvijftigplussers zegt immers 61 procent dat de situatie van de Iraakse bevolking is verbeterd, tegenover 59 procent in de groep tussen vijfenveertig en vierenvijftig jaar en 51 procent in de categorie tussen achttien en vierendertig jaar.

De onderzoekers voegen er aan toe dat in het noordoosten van de Verenigde Staten 45 procent van de respondenten aangeeft dat de oorlog in Irak niet de moeite is geweest, terwijl 43 procent het tegenovergestelde beweerde. In het zuiden van de Verenigde Staten zegt daarentegen slechts 33 procent van de ondervraagden dat de oorlog niet de moeite is geweest, terwijl 53 procent het tegenovergestelde beweerde. Er wordt aan toegevoegd dat 39 procent van de Amerikanen van mening is dat de oorlog in Irak het leven in de Verenigde Staten veiliger heeft gemaakt, maar 35 procent beweert het tegenovergestelde. De resterende 26 procent zegt niet zeker te zijn.