Europa bereid tot grotere import uit ontwikkelingslanden

De Europese Commissie is bereid om ontwikkelingslanden meer ruimte te bieden om producten af te zetten in Europa. Handel is volgens de Europese Commissie immers een cruciale factor om de ontwikkeling te bevorderen. Wel zal een onderscheid worden gemaakt tussen de verschillende ontwikkelingslanden, zodat de armste naties de grootste hulp krijgen. Karel De Gucht, Europees Commissaris voor handel, stelt dat arme landen al tegen bijzonder gunstige voorwaarden toegang hebben tot de Europese markt, zodat vooral met niet-tariefgebonden maatregelen moet worden gewerkt.

De Europese Unie wil naar eigen zeggen de instrumenten voor handel en ontwikkelingshulp op elkaar afstemmen om op die manier de handelscapaciteit van ontwikkelingslanden te versterken. "Het gaat daarbij niet enkel om het terugschroeven van de invoertarieven, maar ook om de verbetering van het bedrijfsklimaat," wordt er opgemerkt. De Europese Commissie wil vooral de allerarmste landen helpen hun capaciteit te versterken en hun economie aan te passen, zodat ze een rol zouden kunnen spelen in de regionale en wereldeconomie.

De Europese Commissie wil zijn onderhandelingen over vrijhandelsovereenkomsten meer richten op het wegnemen van handelsbarrières. De toegang tot de Europese markten voor exporteurs uit ontwikkelingslanden moet daarom volgens de Europese Commissie gemakkelijker worden gemaakt. Ook wil de Europese Unie ondernemers uit ontwikkelingslanden helpen om te voldoen aan internationale eisen op het gebied van kwaliteit, arbeid en milieu.

Ontwikkelingslanden hebben te weinig grote bedrijven

Economisten voeren al langer aan dat een gebrek aan een goed uitgebouwd financieel systeem voor ontwikkelingslanden een grote hinderpaal vormen om uit de armoede te geraken, maar uit een onderzoek van de University of Notre Dame blijkt dat daarbij vooral naar de gebrekkige financiële mogelijkheden voor investeringen in grote ondernemingen moet worden gekeken. Door geldgebrek krijgen ondernemers immers weinig opportuniteiten om grote projecten op te zetten.

"Een gebrekkige financiële omgeving beperkt de kansen van getalenteerde individuen om hun capaciteiten tenvolle te benutten en leidt tot een landschap met weinig grote ondernemingen en een grote massa kleine bedrijfjes," merkt Joseph Kaboski, professor economie aan de University of Notre Dame, op. "Dat vertraagt de economische groei. Hoewel het gebrek aan financiering alle sectoren treft, heeft het vooral een negatieve impact op grote ondernemingen."

"Door een tekort aan middelen is het immers moeilijk om activiteiten op te starten, waardoor er minder ondernemers opstaan en uiteindelijk nog minder grote entiteiten kunnen groeien," voert Kaboski aan. "Kleinere bedrijven kunnen daarentegen relatief gemakkelijker met zelf-financiering, zoals kleine retailshops, worden opgestart. Daardoor worden ontwikkelingseconomieën vaak geconfronteerd met een gebrek aan grote ondernemingen en een overvloed aan kleine bedrijfjes."

Biomassa legt druk op landeigendom ontwikkelingslanden

De groeiende vraag naar een zuivere energie uit biomassa zou in armere landen, waar de voedselveiligheid en landrechten beperkt blijven, meer beschikbare gronden verloren kunnen gaan. Dat is de conclusie van een rapport van het International Institute for Environment and Development. Indien die trend niet wordt gecontroleerd, zouden volgens de voedselveiligheid en het levensonderhoud van de bevolking in een aantal van de armste landen ter wereld kunnen ondermijnen.

"Biomassa vertegenwoordigt 77 procent van de hernieuwbare energie in de wereld," aldus het rapport. "Bomen en planten vertegenwoordigen 87 procent van die biomassa. Naarmate landen proberen af te stappen van energie op basis van fossiele brandstoffen, wordt er meer gekeken naar biomassa, aangezien nieuwe technologieën toelaten om die grondstof op een rendabele manier om te zetten tot brandstoffen en elektriciteit. Alleen al in Groot-Brittannië zal de verwerkte hoeveelheid biomassa van één miljoen ton naar zestig miljoen ton toenemen."

"Landen zoals Duitsland, Frankrijk en de Verenigde Staten zoeken daarbij naar een lokale productie, waarbij beroep gedaan wordt op grondstoffen in de buurt van de krachtcentrales," voeren de onderzoekers nog aan. "De zoektocht naar goedkope terreinen, geschikte klimaatomstandigheden en concurrentiële transportkosten zou de aandacht van de investeerders echter steeds meer kunnen doen verschuiven naar Afrika en Zuidoost-Azië, waar vele landen te kampen hebben met een gebrek aan voedselveiligheid en landrechten."

Dergelijke plantages zouden volgens de onderzoekers arme en gemarginaliseerde gemeenschappen kunnen verdrijven van terreinen die ze gedurende generaties hebben beheerd, maar waarover ze geen formele claim kunnen neerleggen. "Biomassa-plantages zouden ook voor de beste terreinen kunnen concurreren met voedingsplanten, waardoor de lokale voedselveiligheid in het gedrang zou kunnen komen en de kleinschalige landbouw verder in het gedrang gebracht zou kunnen worden."

Er wordt aan toegevoegd dat de vraag naar hout in sommige landen de voorraden met 600 procent overstijgt. "Er wordt in de ontwikkelde wereld dan ook naar nieuwe toeleveranciers van biomassa gekeken," wordt op opgemerkt. "In Brazilië is er al grote interesse in de export van houtsnippers naar Europa. Ook Afrika zal wellicht een grote rol krijgen in het invullen de Europese vraag. Door de stijgende prijs van fossiele brandstoffen, zouden biomassa-plantages in de toekomst steeds aantrekkelijker kunnen worden. Bovendien kunnen verkregen uitstootkredieten voor extra inkomsten zorgen."

Te weinig aandacht aan ziekenhuisinfecties ontwikkelingslanden

De strijd tegen malaria en tuberculoze mag de aandacht niet afleiden van de problemen die arme landen hebben met ziekenhuis-infecties. Dat is de conclusie van een onderzoek van een team van de World Health Organization (WHO). Daarbij wordt opgemerkt dat ontwikkelingslanden veel meer met ziekenhuis-infecties worden geconfronteerd dan de geïndustrialiseerde landen. Volgens de onderzoekers liggen de infecties in de ontwikkelingslanden gemiddeld drie keer hoger dan in de Verenigde Staten. Er wordt echter aangevoerd dat het probleem meestal over het hoofd wordt gezien, maar nochtans leidt tot hogere sterftecijfers, een langer ziekenhuisopname en hogere kosten.

In ontwikkelingslanden worden 15,5 procent van de patiënten het slachtoffer van ziekenhuis-infecties. In Europa is dat 7,1 procent, terwijl het aantal infectie-gevallen in de Verenigde Staten beperkt blijft tot 4,5 procent. Op de afdeling intensieve zorgen zijn de verschillen volgens de onderzoekers nog groter. In ontwikkelingslanden worden 47,9 infecties geteld per duizend patiëntendagen, terwijl dat in de Verenigde Staten beperkt blijft tot 13,6 infecties. Er wordt opgemerkt dat een aantal eenvoudige, goedkope maatregelen - zoals een betere hygiëne, opvolging en opleiding van het personeel - nochtans tot een grote verbetering in de situatie zouden kunnen leiden.

"Men zou kunnen veronderstellen dat ziekenhuis-infecties in ontwikkelingslanden geen groot probleem blijken te zijn, maar dat is een verkeerde inschatting," merkt professor Didier Pittet, één van de betrokken onderzoekers, op. "Het gezondheidssysteem in ontwikkelingslanden wordt echter overspoeld door andere problemen, die in de geïndustrialiseerde wereld al lang zijn verholpen of onder controle zijn gebracht. Door die stroom aan problemen, gaat er in de ontwikkelingslanden gewoon minder aandacht naar ziekenhuis-infecties. Ook woordvoerders van het International Nosocomial Infection Control Consortium, dat de wereldwijd ziekenhuis-infecties probeert tegen te gaan, merkt op dat er tot nu toe te weinig aandacht wordt besteed aan het probleem.

Zonnekracht hoop op elektriciteit voor hele wereld

Innovaties in zonnekracht hebben de mogelijkheid om een groot gedeelte van de arme landelijke bevolking in ontwikkelingslanden van energie te voorzien. Dat zegt Johannes Zutt, Afrikaans directeur bij de Wereldbank. Uit een onderzoek van het United Nations Development Programme blijkt dat wereldwijd 1,5 miljard mensen nog altijd geen toegang hebben tot elektriciteit. In de Sub-Sahara geldt dat zelfs voor 89 procent van de bevolking. Afrikaanse dorpen doen meestal beroep op dieselgeneratoren voor het opwekken van elektriciteit en gebruiken giftige kerosine-lampen, zelfs in landelijke ziekenhuizen voor verlichting, ondanks het gevaar voor ademhalingsziektes.

Obesitas-epidemies dreigen in ontwikkelingslanden

Ontwikkelingslanden moeten dringend ingrijpen om een toekomstige obesitas-epidemie te vermijden. Dat is de conclusie van een rapport van de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling (OESO). Daarbij wordt opgemerkt dat het aantal obesitas-patiënten in de ontwikkelingslanden bijzonder snel stijgen. In het rapport wordt erop gewezen dat het obesitas-niveau in landen zoals Brazilië en Zuid-Afrika al boven het OESO-gemiddelde liggen. Er wordt voor gewaarschuwd dat ontwikkelingslanden de gezondheidsconsequenties van een grootschalig obesitas-probleem niet zullen aankunnen. Oorzaak van de trend is het feit dat steeds meer ontwikkelingslanden naar een westerse levensstijl overschakelen.

"De toename van obesitas in geïndustrialiseerde landen zoals Groot-Brittannië en de Verenigde Staten gaat gepaard met een stijging van het aantal patiënten met hartaandoeningen, kanker en diabetes," aldus BBC News. "De stijgende welvaart in een aantal ontwikkelingslanden heeft er echter voor gezorgd dat ook daar een westerse levensstijl wordt aangenomen. Volgens de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling halen die landen hun achterstand op het gebied van obesitas heel snel op. De organisatie stelt dat het algemene gemiddelde aan overgewicht en obesitas 50 procent van de totale bevolking bedraagt. In Rusland zit men inmiddels net onder dit gemiddelde."

Er wordt aan toegevoegd dat overgewicht in India nog altijd minder dan 20 procent van de bevolking treft. In China blijft het probleem onder de 30 procent, maar volgens het rapport stijgen die cijfers bijzonder snel. Er wordt aan toegevoegd dat de ontwikkelingslanden dringend moeten ingrijpen om die toename te vertragen. Daarbij wordt aangestuurd op grote mediacampagnes om een gezonde levensstijl te promoten, het invoeren van belastingen en subsidies om een beter dieet te stimuleren, een grotere overheidsregulering voor voedingslabels en beperkingen op voedselreclame. Door het beperken van de gezondheidskosten zouden die inspanningen zich op maximaal vijftien jaar terugbetalen.