Amerikaanse psychologen stellen rouw gelijk aan depressie

In de nieuwe mondiale lijst met psychiatrische ziektebeelden van de American Psychological Association (APA) wordt rouw om overleden verwanten gelijkgesteld aan een depressie. Amerikaanse wetenschappers vrezen echter dat rouwende mensen op manier snel geneesmiddelen zullen voorgeschreven krijgen. De lijst met psychiatrische aandoeningen van de Amerikaanse vakorganisatie, die tegen volgend jaar wordt herzien, wordt in vele landen gehanteerd voor de terugbetaling van behandelingen tegen mentale aandoeningen.

In de oude versie staat nog expliciet dat rouw tot twee maanden na het overlijden van de verwante, een uitsluitingsgrond moet zijn bij het stellen van diagnoses zoals een zware depressie. Die uitsluiting is echter in de nieuwe lijst niet meer terug te vinden. De American Psychological Association vindt het niet langer houdbaar om rouw wel uit te sluiten, terwijl andere ingrijpende gebeurtenissen, zoals echtscheiding, wel in aanmerking worden genomen.

"Het medicaliseren van rouw, met als gevolg de legitimatie van behandeling met anti-depressiva, is echter gevaarlijk simplistisch," merkt het medische magazine The Lancet op. "Gevreesd moet worden dat rouwende mensen die langer dan twee weken verschijnselen zoals verdriet, slapeloosheid, concentratieproblemen en verminderde eetlust vertonen, gelijkgeschakeld zullen worden met patiënten die in een depressie zitten. In het geval van een depressie kan na twee weken al een diagnose worden gesteld."

"Rouw is niet gebonden aan tijd," voert The Lancet nog aan. "Rouwende mensen zitten hoogstens te wachten op een beetje empathie van hun arts, maar niet op pillen. "Slechts in enkele uitzonderlijke gevallen mondt rouw inderdaad uit in een echte stoornis."

Economische onzekerheid stort bevolking in depressie

In Groot-Brittannië werden door artsen het voorbije jaar 43,4 miljoen voorschriften voor anti-depressiva verstrekt. Dat betekent een stijging met 28 procent op amper drie jaar tijd. Dat blijkt uit cijfers van de Britse National Health Service (NHS). Opgemerkt wordt dat de toename samenging met de terugval van de Britse economie in een recessie en de uitbraak van een wereldwijd economische crisis. Volgens ramingen kosten depressies de Britse economie nagenoeg 11 miljard pond per jaar aan verloren inkomsten, uitgaven van de National Health Service en het voorschrijven van geneesmiddelen.

"De stijging van het aantal voorschriften heeft wellicht te maken met de grotere stress die de bevolking door de economische crisis voelt," merkt Emer O'Neill, chief executive van de belangengroep Depression Alliance, op. "Sommige mensen worden door een depressie overvallen, maar bij anderen is er een heel concrete aanleiding, zoals het verlies van een baan of eigendom. De onzekere economische tijden kunnen zonder twijfel worden gelinkt aan een toename van het depressie-probleem."

De behandeling van de ziekte zelf zou de National Health Service meer dan 520 miljoen pond per jaar kosten. De kost van arbeidsongeschiktheid zou oplopen tot 8,97 miljard pond, terwijl het verlies aan inkomsten door zelfmoorden wordt op 1,47 miljard pond geraamd. De voorschriften voor geneesmiddelen tegen angsten stegen op drie jaar tijd met 8 procent tot 6,5 miljoen eenheden. Bij slaapmiddelen werd een stijging met 3 procent tot 10,2 miljoen voorschriften opgetekend.

Geregeld kerkbezoek leidt tot groter optimisme

Een regelmatig kerkbezoek leidt tot een groter optimisme en een verlaging van het risico op depressies. Dat is de conclusie van een Amerikaans onderzoek van wetenschappers aan de Yeshiva University. De onderzoekers stelden vast dat geregelde kerkbezoekers 56 procent meer geneigd waren optimistisch tegenover hun leven te staan dan landgenoten die niet regelmatig religieuze diensten bijwoonden. Bovendien zou bij de kerkgangers het risico op depressies 27 procent lager liggen.

"Uit eerder onderzoek was al gebleken dat het geregeld bijwonen van een kerkdienst het overlijdensrisico met 20 procent verlaagt," merkt onderzoeksleider Eliezer Schnall op. "Verondersteld werd dat dit fenomeen te wijten zou zijn aan een aantal psychologische factoren." Er wordt wel opgemerkt dat de resultaten van het onderzoek alleen slaan op oudere vrouwen. Het effect op jongere vrouwen of mannen werd niet gemeten. Eerder onderzoek heeft uitgewezen dat oudere vrouwen vaker een sociale rol opnemen in religieuze activiteiten en daaruit het meeste voordeel zouden halen.

De onderzoekers stellen dat geregelde kerkbezoekers zich minder cynisch blijken op te stellen en ook gewag maken van een grotere sociale ondersteuning. Ook bleken ze minder vaak te lijden te hebben onder sociale stress. Er wordt aan toegevoegd dat religieuze betrokkenheid vooral belangrijk blijkt te zijn voor het versterken van de sociale interactie. Toch mag er aan de resultaten van het onderzoek volgens Schnall niet automatisch een oorzakelijk verband worden geknoopt. Men zou volgens hem immers kunnen zeggen dat optimisten sneller aangetrokken worden tot religieuze diensten.

Ook depressieve vader verhoogt risico emotionele problemen kinderen

Kinderen met een depressieve vader lopen een verhoogde kans op het ontwikkelen van gedragsstoornissen of emotionele problemen. Dat is de conclusie van een onderzoek van wetenschappers aan de New York School of Medicine. De onderzoekers merken op dat eerdere studies al hebben uitgewezen dat kinderen met een depressieve moeder een groter risico lopen op geestelijke en lichamelijke problemen, maar ze voegen er aan toe dat de invloed van een depressieve vader veel minder is onderzocht. Er wordt aan toegevoegd dat twee depressieve ouders bij 25 procent van de kinderen tot emotionele problemen leidt. Een depressieve moeder zou bij 19 procent van de kinderen tot problemen leiden, maar ook bij een depressieve vader zouden 11 procent van de kinderen stoornissen ontwikkelen. Bij twee gezonde ouders ontwikkelt volgens de onderzoekers 6 procent van de kinderen problemen.

Depressie groeiend probleem Japanse leerkrachten

Tijdens het voorbije schooljaar namen 8.627 leerkachten uit het Japanse openbare onderwijs ziekteverlof. Volgens de cijfers van het Japanse ministerie van opvoeding ging het in 63 procent van de gevallen om depressies of andere mentale problemen. Een woordvoerder van het Japanse onderwijs merkte wel op dat het aantal gevallen tijdens het laatste gedeelte van het schooljaar een daling kende. Dat zou het gevolg zijn van maatregelen die werden genomen om Japanse leerkrachten psychologisch beter te begeleiden en opvangen. Er wordt verder opgemerkt dat 44 procent van de problemen gesitueerd was in het basisonderwijs, tegenover 30 procent in het lager middelbaar. In het hoger middelbaar onderwijs zouden nog 16 procent van de depressies zijn gesitueerd.

In het rapport van het Japanse ministerie van onderwijs wordt verder opgemerkt dat er het voorbije schooljaar 7.981 leerkrachten een disciplinaire straf kregen opgelegd. Dat is nagenoeg een verdubbeling tegenover het jaar voordien. Dat was wel het gevolg van een actie in de prefectuur Hyogo, waar meer dan 3.600 leerkrachten op de vingers werden getikt voor een slordige puntentoekenning bij examens. In totaal werden het voorbije jaar 166 leerkrachten ontslagen, terwijl 148 anderen werden geschorst. Daarnaast kregen ook 47 leerkrachten een disciplinaire straf omdat ze de nationale vlag niet had willen hijsen of het nationaal volkslied niet hadden willen zingen.

Depressie zware hinderpaal bij poging stoppen met roken

Pogingen om met roken te stoppen hebben minder kans wanneer de betrokkene depressief is. Dat is de conclusie van een onderzoek van de hulpgroep California Smokers. Daarbij wordt opgemerkt dat mensen met een zware depressie een grotere kans hebben om hun pogingen om te stoppen met roken binnen een periode van twee jaar op te geven. Er wordt aan toegevoegd dat bij rokers met een zware depressie slechts één op vijf betrokkenen er na twee maanden nog altijd is gelukt zijn pogingen vol te houden. Bij gezonde rokers of bij mensen met een milde depressie slaagt nagenoeg één op drie zijn pogingen ook na twee maanden nog vol te houden.

Religieuze personen hebben minder last van depressie

Overtuigd religieuze personen lopen minder risico op depressies dan mensen die gematigd of niet religieus zijn. Dat is de conclusie van een Amerikaans onderzoek van het bureau Gallup. Daarbij wordt opgemerkt dat 15,6 procent van de overtuigd religieuze Amerikanen ooit tijdens hun leven met een depressie werden geconfronteerd. Bij gematigd religieuze Amerikanen is dat 20,4 procent en bij niet-religieuze personen 18,7 procent. Gallup merkt wel op dat deze resultaten niet tot de gevolgtrekking mogen leiden dat een bekering patiënten met een depressie zal helpen om hun aandoening te verlichten of helemaal te genezen.

De onderzoekers voegen er aan toe dat overtuigd religieuze personen ook minder te lijden hebben onder de dagelijkse negatieve emoties van bezorgheid, stress, bedroefdheid en boosheid dan hun minder religieuze landgenoten. Daarbij wordt aangegeven dat slechts 30,6 procent van de overtuigd religieuze Amerikanen aangeeft zich de vorige dag bijzonder bezorgd te hebben gemaakt. Bij de matig religieuze Amerikanen is dat 38,6 procent en bij de niet-religieuze Amerikanen 34 procent. Gelijkaardige scores kunnen worden opgetekend bij stress, droefheid en boosheid. Matig religieuze Amerikanen laten de meest negatieve scores optekenen, met onder meer 46 procent voor stress.

Gallup voegt er aan toe dat mensen met een matige religieuze overtuiging geconfronteerd worden met een complex patroon van religieuze en emotionele elementen. Overtuigd religieuze Amerikanen beschouwen godsdienst als een belangrijk onderdeel van hun dagelijks leven en bezoeken minstens één keer per week een religieuze eredienst. Volgens Gallup moet 44 procent van de Amerikaanse bevolking tot deze categorie worden gerekend. Bij de niet-religieuze groep speelt godsdienst geen belangrijke rol in het dagelijkse leven en die groep bezoekt ook zelden of nooit een eredienst. Hieronder zou 30 procent van de bevolking vallen. De tussenliggende groep omvat 27 procent van de Amerikaanse populatie.

Depressie biedt letterlijk grijze kijk op de wereld

Depressieve mensen zien de wereld daadwerkelijk in grijstinten. Dat is de conclusie van een onderzoek van de Universiteit van Freiburg. Uit het onderzoek bleek immers dat bij depressie-patiënten de netvlies-reactie op contrast veel minder was dan bij psychisch gezonde mensen. De onderzoekers voegen er aan toe dat het nemen van anti-depressiva geen enkele invloed bleek te hebben op deze reacties. Bovendien bleken de mensen met de zwaarste depressie ook de laagste reactie op contrasten te laten optekenen. Er wordt opgemerkt dat er weliswaar nog meer onderzoek nodig is, maar de onderzoekers menen dat netvlies-scans gebruikt zouden kunnen worden voor de diagnose en het bepalend van de ernst van de depressie.

"Het onderzoek toont aan dat depressie de ervaringen en percepties van het individu veranderen," voert het magazine HealthDay News aan. "De dichter William Cowper merkte al op dat variatie het leven kruidt, maar wanneer mensen in een depressie raken, zijn ze minder in staat om contrasten in de visuele wereld te onderscheiden. Dat verlies maakt van de wereld in hun ogen een minder aangename plaats om te leven." Het fenomeen zou volgens de onderzoekers ook een mogelijke verklaring kunnen zijn waarom kunstenaars uit alle tijden, culturen en talen depressie altijd hebben aangeduid met symbolen van eentonige donkere of grijze kleuren.

De onderzoekers voegen er aan toe dat netvlies-tests in de toekomst een betere diagnose zouden kunnen opleveren over de gemoedstoestand van patiënten dan een loutere vraag hoe ze zich voelen. Onderzoeksleider Ludger Tebartz van Elst voegt er aan toe dat deze methode een bijzonder waardevol instrument zou kunnen opleveren om een objectieve maatstaf te ontwikkelen voor een subjectieve staat van depressie. Hij merkt op dat deze evolutie verregaande gevolgen zou kunnen hebben voor het depressie-onderzoek, het maken van klinische diagnoses voor de aandoening en het uitwerken van een efficiënte therapie om de patiënten hun ziekte te helpen overwinnen.