Kleine dammen vormen wereldwijd belangrijk gevaar

Een grote reeks kleine dammen over de hele wereld zijn bijzonder slecht onderhouden en betekenen een reëel gevaar voor de veiligheid. Dat is de conclusie van een rapport van onderzoekers aan de University of South Australia. Opgemerkt wordt dat vaak problemen worden gecreëerd omdat dammen slecht zijn ontworpen of onderhouden, maar ook vaak omdat noodsystemen werden uitgeschakeld door natuurlijke oorzaken of door landbouwers die over extra water willen beschikken. De onderzoekers stellen dat de overheden de nodige regelgeving moeten ontwerpen op de veiligheid van de dammen af te dwingen.

"Kleine dammen, die vaak slechts enkele meters hoog zijn en meestal eigendom zijn van individuele partners, hebben ook in het verleden al voor bijzonder grote schade gezorgd," merken de onderzoekers. "In het midden van de jaren zeventig vielen in China 230.000 doden nadat twee grote dammen het begaven nadat eerder stroomopwaarts zestig kleinere dammen in problemen waren gekomen. In de tweede helft van de jaren zeventig vielen in de Verenigde Staten 39 doden bij de breuk van een 12 meter hoge dam van het Kelly Barnes Lake."

De onderzoekers merken op dat vele andere kleinere dambreuken over de hele wereld tot dodelijke slachtoffers en zware ecologische en economische schade hebben geleid. "De wetgeving rond het dam-management varieert tussen de verschillende landen, maar slechts zelden worden de landbouwers verplicht om hun dammen te onderhouden zodat ze aan de gestelde veiligheidsnormen zouden voldoen," wordt er nog aangevoerd. "Er is duidelijk regelgeving en voorlichting nodig om het probleem aan te pakken."

Bouw damproject Belo Monte mag worden verdergezet

De bouw van een controversieel damproject in het Amazone-gebied kan worden verder gezet. Dat heeft de Braziliaanse rechter Carlos Castro gezegd. Daarmee is de rechter teruggekomen op een eerdere beslissing, die ook hijzelf had genomen. Rechter Castro benadrukte echter dat Norte Energia, het bedrijf achter het controversiële damproject Belo Monte, heeft kunnen aantonen dat de lokale visserij tijdens de constructiewerken niet zou gehinderd worden en dat de natuurlijke loop van de Xingu-rivier niet zal worden beïnvloed.

"Met het damproject is een investering gemoeid van 11 miljard dollar," merkt het persbureau AFP op. "Het project stuit echter op veel weerstand van milieugroepen en de plaatselijke bevolking. In september had rechter Castro nog bevolen dat de werken aan het damproject moesten worden stopgezet omdat er een mogelijke bedreiging bestond voor de lokale visbestanden, die van cruciaal belang zijn voor de lokale bevolking, die vooral van de visvangst leeft."

De rechter had Norte Energia daarbij verboden om een haven te bouwen, explosieven te gebruiken, dijken op te trekken en kanalen te graven of andere infrastructuurwerken uit te voeren die de natuurlijke stroming van de Xingu-rivier zouden kunnen beïnvloeden. "Er zijn echter geen wettelijke gronden om de werken nog langer te verbieden," voert Castro nu echter aan. Belo Monte is volgens de Braziliaanse regering cruciaal voor de nationale energieproductie. Belo Monte moet het derde grootste damproject van de wereld worden.

Werk aan waterkrachtcentrale Patagonië mag verder gaan

Een Chileense rechtbank heeft de schorsing van de bouw van een grote hydroelektrische dam in Patagonië verworpen. Eerder waren de werken aan de dam voor drie maanden opgeschort. Volgens milieubewegingen zal het damproject een unieke biotoop vernietigen. De milieubewegingen hebben aangekondigd in beroep te zullen gaan tegen de beslissing van de rechtbank. De hydroelektrische centrale zou 2.750 megawatt elektriciteit genereren. Die elektriciteit moet de nodige energie voorzien voor de groeiende Chileense economie.

Met het HidroAysen-project is een investering van 2,9 miljard dollar gemoeid. Het project wordt uitgevoerd door het Spaans-Chileense consortium Endesa-Colburn. In mei werd het project door de Chileense regering goedgekeurd. Dat heeft echter tot zware en soms gewelddadige protesten geleid. Het HidroAysen-project bestaat uit vijf dammen in twee riviervalleien in Patagonië. De aanleg zou leiden tot de overstroming van een oppervlakte van 6.000 hectaren wildernis. In juni werd beslist om het project voor drie maand op te schorten om de bemerkingen van critici te bestuderen.

De regering van de Chileense president Sebastian Pinera voert aan dat het project nodig is voor de economie van het land. De hydroelektrische centrale zou de energie-capaciteit van Chili met 20 procent opdrijven. Tegenstanders voeren echter aan dat het project één van de laatste onaangeroerde gebieden van de hele planeet zal verminken. De tegenstanders willen desnoods naar het Internationaal Hof voor de Rechten van de Mens om de komst van de centrale tegen te houden.

Bij de werken zouden meer dan vijfduizend arbeiders worden betrokken. Die zouden meer dan tien jaar lang in het afgelegen gebied moeten blijven. Daardoor zou de populatie van de regio verdubbelen.

Beschermende dam Sint-Petersburg is afgewerkt

In Rusland zijn de werken aan het damcomplex dat Sint-Petersburg tegenover overstromingen moet beschermen, afgerond. Het project werd nog tijdens het Sovjet-tijdperk op het einde van de jaren zeventig gelanceerd, maar werd om financiële redenen stopgezet na het instorten van de Sovjet-Unie in het begin van de jaren negentig. Zes jaar geleden gaf eerste minister Vladimir Poetin echter opdracht om de werken te hervatten. De dam moet weerstand bieden aan een stijging van het waterpeil met vijf meter.

"Vladimir Poetin heeft het dan ook over een historische gebeurtenis," merkt het persbureau Reuters op. "Hij voegde er aan toe dat het complex bij zijn eerste bezoek zes jaar geleden niet meer was dan een braakliggend terrein met beton en metaalafval. Poetin voegde er aan toe op dat ogenblik gevreesd te hebben dan het project onmogelijk zou kunnen worden gered." Het project wordt gezien als een belangrijke realisatie voor Poetin in de aanloop naar de parlementsverkiezingen later dit jaar.

Volgens experts wordt Sint-Petersburg bedreigd door het stijgende waterpeil. "De voorbije jaren zijn overstromingen volgens hen frequenter en schadelijker geworden dan in het verleden," merkt Reuters nog op. "Wanneer het water met vier meter zou stijgen, zou de schade volgens hen kunnen oplopen tot een gemiddelde van 5,3 miljard dollar. De overstromingen zouden het historisch centrum van de stad kunnen bedreigen." Met de realisatie van de dam is een investering van 3,85 miljard dollar gemoeid. De dam strekt zich 25 kilometer uit in de Golf van Finland.

Toestemming voor begin werken aan Braziliaanse dam Belo Monte

Het Braziliaanse milieudepartement Ibama heeft zijn toestemming gegeven voor de aanvang van de werken voor de aanleg van een grote dam in het Amazone-bekken. In de toestemming is het rooien voorzien van een bosgebied op de site van de geplande hydro-elektrische dam van Belo Monte. Nadien moet er nog een toelating volgen voor de daadwerkelijke bouw van de dam. Belo Monte zou de derde grootste dam van de wereld moeten worden. Een definitieve beslissing voor de bouw werd in augustus vorig jaar genomen, na jaren van protest tegen de werken.

Volgens de recente toestemming zal een bosgebied van 238 hectaren kunnen gerooid worden. Volgens een aantal bronnen blijven er echter nog heel wat juridische problemen. De Braziliaanse regering voert echter aan dat het project noodzakelijk is voor de economische ontwikkeling en stelt dat de centrale werkgelegenheid zal creëren. Volgens milieugroepen vormt de dam echter een bedreiging voor het voortbestaan van een aantal inlandse stammen. Bovendien zouden ongeveer 50.000 mensen thuisloos worden.

De dam zou een lengte krijgen van 6 kilometer. Belo Monte zou een gebied van ongeveer 500 vierkante kilometer onder water zetten. De centrale zou een capaciteit krijgen van 11.000 megawatt. Alleen de Chinese Drieklovendam en het Braziliaans-Paraguayaans Itaipu zijn nog groter dan Belo Monte. De aanbesteding van het project werd tot nu toe drie keer geblokkeerd, tot een rechtbank vorig jaar het contract toewees aan het consortium Norte Energia, dat wordt geleid door het staatsbedrijf Companhia Hidro Eletrica do Sao Francisco.