Lobby tegen genetische manipulatie bedreiging voedselzekerheid

Machtige lobbygroepen die zich tegen genetisch gemanipuleerde voeding verzetten vormen een bedreiging van de publieke aanvaarding van de technologie in Europa. Dat zeggen wetenschappers van de University of Edinburgh en de Warwick University. Bovendien vormen deze lobbygroepen volgens de wetenschappers een bedreiging voor de mogelijkheden van Europa om actie te ondernemen in het kader van de wereldwijde uitdaging om een voedselzekerheid te garanderen voor de huidige en volgende generaties.

"De Europese regelgeving op het gebied van genetische manipulatie is minder democratisch en minder gebaseerd op wetenschappelijk bewijs dan in de jaren tachtig van de voorbije eeuw," voeren de onderzoekers aan. "Tegenstanders zoals lobbyisten voor organische voeding en milieugroepen domineren het beslissingsproces. Dat heeft geleid tot een grotere beperking voor het onderzoek en ontwikkeling van plantkundige biotechnologie in Europa tegenover de rest van de wereld."

De onderzoekers wijzen er ook op dat sommige ontwikkelingslanden zich verzetten tegen genetisch gemanipuleerde teelten, zelfs al zouden ze daar voordeel uit kunnen halen door grotere oogsten en kleinere verliezen. "Die landen beseffen echter dat ze de opbrengsten van die teelten niet in Europa op de markt zullen kunnen brengen," wordt er aangevoerd. De onderzoekers voegen er aan toe dat de regelgeving rond genetische manipulatie meer op wetenschappelijk bewijs in plaats van politieke lobby-activiteiten zou moeten gebaseerd zijn.

Consument bereid extra te betalen voor genetisch gemanipuleerde voeding

De consument is geïnteresseerd in genetisch gemanipuleerde voedingsproducten die gezondheidsvoordelen bieden. Bovendien wil de gebruiker voor die producten ook een extra prijs betalen. Dat is de conclusie van een Amerikaans onderzoek aan de Iowa State University. Onderzoeksleider Wallace Huffman stelde dat de consument bereid is om een meerprijs van 25 procent te betalen voor producten die dankzij de manipulatie met genen binnen de eigen soort onder meer een grotere hoeveelheid vitaminen of anti-oxidanten omvatten.

"Manipulatie met genen binnen de eigen soort kan vergeleken worden met de traditionele kruisbestuiving," merkt Wallace Huffman op. "Maar die intragenetische manipulatie is niet voor elke soort geschikt." Huffman stelt wel dat er een opmerkelijke evolutie kon worden opgetekend bij de Amerikaanse consument. Tien jaar geleden wenste de consument volgens hem 15 procent minder te betalen voor producten die transgenetisch waren gemanipuleerd - met genen buiten de eigen soort - om de productie van de landbouw op te voeren.

Het is volgens Huffman echter moeilijk vast te stellen of er bij de Amerikaanse consument nog een weerstand bestaat tegen het verbruik van genetisch gemanipuleerde voedingsproducten. "De consument erkent een meerwaarde in gemanipuleerde voeding die voordelen biedt voor de verbruiker en is bereid meer te betalen voor producten die door intragenetische methodes zijn gewonnen," voert hij aan. "Intragenetische manipulatie lijkt bij de consument geen grote problemen te creëren. Voor transgenetische manipulatie wil men echter geen extra prijs betalen."

Nanotechnologie gaat zelfde weg op genetische manipulatie

Producenten van voedingsproducten op basis van nanotechnologie dreigen op dezelfde afwijzing te stuiten dat genetisch gemanipuleerd voedsel, tenzij er initiatieven worden genomen om met het publiek een dialoog op te starten rond de risico-percepties waarmee de sector wordt geconfronteerd. Dat is de conclusie van een onderzoek in opdracht van het Britse Food Standards Agency. Er wordt aan toegevoegd dat het gebrek aan kennis over nanotechnologie bij de consument tot verwarring leidt over de betrokken risico's en voordelen.

"Het gebrek aan kennis bij het publiek leidt onveranderd tot scepticisme," merkt Andrew Wadge, wetenschappelijk leider bij het Food Standards Agency, op tegenover het webmagazine Foodnavigator.com. "Dat fenomeen gaat helemaal terug tot de tegenstand tegen pasteurisatie. Het publiek moet overtuigd worden van de voordelen van de technologie, zoals dat ook het geval was bij de magnetron, waar de consument uiteindelijk begreep dat de baten zwaarder wogen dan de potentiële risico's."

Sandy Lawrie, secretaris van het Britse Advisory Committee on Novel Foods and Processes, voegt er aan toe dat het publiek de industrie ervan verdenkt allerlei duistere dingen te doen achter gesloten deuren. De onderzoekers voegen er aan toe dat het publiek zich bij nanotechnologie vooral zorgen maakt over de impact op de gezondheid op lange termijn, het leefmilieu, hogere productiekosten en een gebrek aan objectieve informatie. Het gebruik van nanotechnologie in verpakkingen stuit op minder verzet.

Genetische manipulatie goed voor omgeving

Teelten in de omgeving van sites met genetisch gemanipuleerde gewassen, halen belangrijke voordelen uit die aanwezigheid. Dat is de conclusie van een onderzoek aan de University of Minnesota. De onderzoekers merken op dat de genetisch gemanipuleerde gewassen er immers voor zorgen dat de aanwezigheid van schadelijk ongedierte wordt teruggeschroefd. Traditionele teelten in de omgeving profiteren daarvan, zonder extra te moeten betalen voor de genetisch gemanipuleerde zaden. Opgemerkt wordt dat bij de genetisch gemanipuleerde gewassen het ongedierte volledig wordt uitgeroeid, maar ook in de omgeving werd een daling van 28 procent tot 78 procent opgetekend, afhankelijk van de grootte van de oppervlakte aan gemanipuleerde gewassen.

Eén miljoen Europese handtekeningen tegen genetische manipulatie

Milieugroepen hebben aan José Manuel Barroso, voorzitter van de Europese Commissie, een petitie overhandigd om een moratorium in te stellen op alle nieuwe genetisch gemanipuleerde landbouw-projecten tot er een afdoend netwerk van veiligheidsmaatregelen is uitgebouwd. De petitie werd in maart van dit jaar gelanceerd en heeft sindsdien meer dan één miljoen handtekeningen verzameld. De petitie is het eerste resultaat van het zogenaamde Citizens Initiative, dat door de Europese Unie in december vorig jaar werd ingevoerd en dat de burger moet in staat stellen om rechtstreeks deel te nemen aan het Europese wetgevend proces. Opgemerkt wordt dat de Europese Commissie de weerstand van de bevolking tegen genetische manipulatie niet kan negeren.