Wandeling beschermt geheugen tegen veroudering

Gematigde lichaamsbeweging zoals een wandeling versterkt het geheugen. Dat is de conclusie van een onderzoek van de University of Pittsburgh in de Verenigde Staten. Daarbij wordt opgemerkt dat een wandeling van veertig minuten enkele keren per week voldoende is om het geheugen te versterken en het verouderende brein in optimale conditie te houden. Er wordt aan toegevoegd dat lichaamsbeweging een bescherming biedt tegen dementie en tegen geheugenverlies bij het ouder worden.

De onderzoekers stelden vast dat gematigde lichaamsbeweging de omvang van de hippocampus, een gebied in de hersenen dat het geheugen omvat, vergroot. Ook bleken de respondenten betere scores te halen op geheugentests. "De resultaten van het onderzoek kunnen belangrijke implicaties hebben voor verouderende maatschappijen die bedreigd worden door een dementie-bom," aldus het webmagazine Medicinet.com.

Groot-Brittannië telt op dit ogenblik 820.000 dementerende patiënten. Dat aantal zou over twintig jaar zijn verdubbeld. "Tot er een behandeling is gevonden, is het belangrijk om goedkope en eenvoudige manieren te vinden om deze trend af te remmen," merken experts op. Onderzoeksleider Kirk Erickson merkt op dat de verschrompeling van de hippotamus met het ouder worden als onafwendbaar wordt beschouwd, maar het onderzoek heeft volgens hem uitgewezen dat lichaamsbeweging voor een groei kan blijven zorgen.

Pesticides een mogelijke oorzaak van dementie

Werknemers die over een grote periode van tijd blootgesteld staan aan pesticides, lopen mogelijk een groter risico op dementie. Dat is de conclusie van onderzoek aan het het Institute de Sante Publique d'Epidemiologie et de Developpement in Bordeaux. Daarbij wordt opgemerkt dat Franse wijnbouwers die gedurende een periode van zes jaar op geregelde tijdstippen met pesticides werden geconfronteerd, op het einde van die tijdsspanne op een aantal verstandelijke tests slechtere resultaten halen dan twintig jaar voordien. De onderzoekers maken gewag van een opmerkelijk resultaat, zeker gezien de relatief korte periode van het bestuurde tijdsbestek en de relatief jonge leeftijd van de respondenten.

De testpersonen waren tussen veertig en zestig jaar oud en hadden minstens twintig jaar op wijngaarden gewerkt. Ongeveer 20 procent van de proefpersonen kwam nooit in aanraking met pesticiden, maar meer dan de helft was rechtstreeks in contact gebracht met de producten, zoals bij de voorbereiding en het gebruik van de verdelgingsmiddelen of het reinigen en herstellen van het materiaal. De rest was onrechtstreeks in aanraking gekomen door hun aanwezigheid in gebouwen, kantoren en kelders. Op zeven van de negen intelligentietesten bleken de werknemers die in contact met de pesticides waren gekomen, na verloop van zes jaar minder goede resultaten op te tekenen dan bij een eerste onderzoek.

Ook bleek deze groep vijf keer meer geneigd te zijn om op beide tests lagere scores te laten optekenen dan hun collega's. Ook bleken ze twee keer zo snel geneigd om in de officiële Franse intelligentie-test met twee punten te dalen. "Die achteruitgang moet de vraag doen rijzen over een verhoogd risico van deze groep en een mogelijke evolutie naar degeneratie-ziektes zoals Alzheimer of andere dementie-aandoeningen. Frankrijk kent het hoogste gebruik van insecticides en herbicides in Europa. Op wereldwijd niveau worden deze producten alleen meer gebruikt in de Verenigde Staten, Japan en Brazilië. Na twaalf jaar volgt een nieuwe evaluatie.

Wandeling belangrijke stimulans voor hersenen

Een wandeling van een tiental kilometer per week heeft niet alleen een positieve impact op het hart, maar ook op de hersenen. Dat is de conclusie van een onderzoek van de University of Pittsburgh. De onderzoekers stellen dat de wandelactiviteit vermijdt dat de hersenen inkrimpen en op die manier mogelijk op latere leeftijd ook dementie kan helpen tegengaan. Het onderzoek bouwt verder op eerdere studies, die uitwezen dat zelfs een matige lichaamsbeweging de banden tussen belangrijke hersengedeelten kunnen versterken, waardoor onder meer een verlies aan cognitieve capaciteiten op latere leeftijd kon worden tegengegaan.

Onderzoeksleider Krik Erickson volgde een groep proefpersonen van gemiddeld achtenzeventig jaar gedurende een periode dertien jaar. De respondenten die tussen zes en negen mijl per week wandelden, bleken na negen jaar meer grijze massa in hun hersenen te hebben dan collega's die minder actief waren. Nog vier jaar later bleken 40 procent van de proefpersonen symptomen van dementie te vertonen. De onderzoekers merken echter op dat bij de actieve wandelaars het risico op dementie gehalveerd bleek te zijn. Het onderzoek toont volgens Erickson duidelijk aan dat er een verband bestaat tussen wandelactiviteit op een vroegere leeftijd en het hersenvolume op latere ouderdom.

"Het is mogelijk dat lichamelijke activiteit de problemen bij risicopatiënten alleen maar uitstellen," geeft Erickson toe. "Maar zelfs dan kan er nog altijd van een belangrijke vooruitgang gewag gemaakt worden. Dat zou bovendien een belangrijke besparing kunnen opleveren voor de gezondheidskosten. Bovendien kan het uitstellen van de ziekte ook de emotionele last en problemen verzachten, zowel voor de patiënten zelf als voor hun omgeving." Erickson voegde er aan toe dat er in de toekomst ook zal bekeken worden of beweging ook een effect heeft op patiënten die al aan dementie lijden. Het onderzoek opent volgens hem een belangrijk terrein voor verdere research.