Moddervulkanen Groenland oorsprong van aardse leven

De moddervulkanen op Isua, in het zuidwesten van Groenland, zijn wellicht de bakermat van het leven op aarde. Dat is de conclusie van een internationaal onderzoek onder leiding van wetenschappers aan het Laboratoire de Geologie de Lyon. De chemische elementen die bijna vier miljard geleden door deze vulkanen werden vrijgegeven, zouden onmisbaar zijn geweest voor de vorming van de eerste biomoleculen. Daardoor zouden immers omstandigheden zijn gecreëerd die gunstig zijn voor het leven.

Het is volgens de onderzoekers de eerste keer dat een dergelijke omgeving, die voldoet aan alle eisen voor het ontstaan ​​van het leven, in 3,8 miljard jaar oude formaties is geïdentificeerd. De onderzoekers wijzen daarbij naar de aanwezigheid van serpentiniet in het Isua-gebied. Serpentiniet is een donkergroen mineraal dat wordt gebruikt in de decoratie en sieraden. In de natuur wordt serpentiniet gevormd wanneer zeewater infiltreert in de bovenste lagen van de aardmantel.

Volgens de wetenschappers zou dit mineraal, vaak gevonden in de muren van hydrothermale bronnen, een belangrijke rol spelen in de verschijning van de eerste biomoleculen. Fosfor, een ander onmisbaar element voor het leven, is volgens de onderzoekers eveneens overvloedig aanwezig in bij de vorming serpentiniet. Omdat dit proces gepaard gaat met moddervulkanen, waren volgens de wetenschappers op Isua alle noodzakelijke voorwaarden voor het ontstaan van leven aanwezig.

Klimaatveranderingen hebben snel impact op maatschappij

Het klimaat heeft een belangrijke rol gespeeld in het verdwijnen van de Vikings uit Groenland. Dat is de conclusie van een onderzoek van wetenschappers aan de Brown University in de Verenigde Staten. De onderzoekers merken op dat het onderzoek aantoont hoe snel klimaatveranderingen een impact hebben op de maatschappij. Dat is volgens hen vooral belangrijk in het kader van de huidige snelle veranderingen in de klimaatomstandigheden. De Vikings kwamen op het einde van de tiende eeuw op Groenland aan, maar waren rond de veertiende eeuw opnieuw verdwenen.

"Het klimaat is niet de enige factor in het verdwijnen van de Viking-cultuur op Groenland," voert onderzoeker William D'Andrea op. "Ook de sedentaire levensstijl van de Vikings, hun afhankelijkheid van landbouw en veeteelt en handel met Scandinavië en de vijandige verhouding met de aanwezige Inuït-bevolking hebben ongetwijfeld een rol gespeeld, maar toch blijkt het klimaat cruciaal te zijn geweest." Toen de Vikings op Groenland aankwamen was de temperatuur relatief mild, maar op het eind van de elfde eeuw begonnen de temperaturen plots te dalen.

"Groenland werd toen 4 graden celcius kouder," merken de onderzoekers op. "Daardoor werd het landbouwseizoen veel korter, terwijl er ook minder voedsel was voor het vee en de handel door het ijs werd gehinderd." De onderzoekers merken op dat een daling van de temperatuur eerder ook al een einde had gemaakt aan de Saqqaq-cultuur op Groenland. Die cultuur maakte plaats voor het Dorset-volk, dat meer aangepast aan de jacht op het ijs. Maar uiteindelijk werd Groenland volgens de onderzoekers zo koud dat ook de Dorset-cultuur verdween.